Fatima Mernissi, voorloper islamitisch feminisme, overleden

Fatima Mernissi (1940 - 2015)

De Marokkaanse sociologe en feministe Fatima Mernissi is maandag overleden, 75 jaar oud. Zij was de belangrijkste voorloper van het islamitisch feminisme, dat vanaf de jaren negentig van de vorige eeuw wortel schoot in de moslimwereld en aan universiteiten in het Westen.

Fatima Mernissi Beeld AP

In 1975 publiceerde Mernissi het boek Achter de sluier, dat mede was gebaseerd op antropologisch veldonderzoek in Marokko. Volgens haar kan de ondergeschikte positie van vrouwen in de islamitische wereld niet worden goedgepraat met een verwijzing naar de Koran. Het heilige boek bevat - mits correct geïnterpreteerd - volgens haar juist een pleidooi voor versterking van de rechten van de vrouw.

'Toen de islam in het jaar 622 ontstond', schreef ze, 'was de bedoeling van de Profeet om een religieuze en democratische gemeenschap te stichten, waarin mannen en vrouwen zouden discussiëren over de wetten van de gemeenschap.' Dat is anders gelopen, stelde ze vast. Vrouwen werden gesluierd, buitengesloten van het politieke leven en weggestuurd uit de publieke ruimte.

In de daarop volgende 25 jaar schreef Mernissi een reeks boeken over vrouwen in de islam, maar daarna richtte zij zich als hoogleraar sociologie in Rabat op andere onderwerpen, zoals de relatie tussen islam en democratie (de twee kunnen volgens haar samengaan). Over vrouwenrechten meende ze niets meer toe te voegen te hebben.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.