Fans van de multiculturele samenleving

Maandag beginnen de verhoren voor het parlementair onderzoek over het falen van het integratiebeleid. Waarom Ali Lazrak uit de Kamer-commissie stapte....

Het Hilda Verwey-Jonker Instituut in Utrecht onderzoekt maatschappelijke vraagstukken, waaronder de multiculturele samenleving. Kamerlid Ali Lazrak had geen bezwaar toen deze instelling de basis zou leggen onder het parlementair onderzoek naar dertig jaar integratiebeleid. Dat zou gebeuren met een bronnenonderzoek en een inventarisatie van het tot nu toe gevoerde beleid en hoe dat uitpakte.

Toen er dit voorjaar een voorlopig rapport op tafel lag, kon hij zich niet in het resultaat vinden. Het uitgangspunt, een onderzoek naar het falen van het integratiebeleid, werd door de onderzoekers maar ten dele onderschreven. 'Ze hadden bij hun onderzoek ook aanbevelingen gevoegd en een lijst van te spreken mensen.' Dat viel buiten de opdracht, vond Lazrak. Daar kwam bij dat hem gaandeweg duidelijk werd hoezeer het instituut vervlochten was met het beleid dat nu juist onderzocht moest worden. Lazrak: 'Ik heb toenmalig directeur Duyvendak gevraagd naar zijn relaties. Zijn antwoorden stelden me gerust. '

Langzaam slonk het vertrouwen. 'Ik ben gaan zoeken: er was een relatie met een multiculturele leerstoel in Tilburg waar ze in het bestuur zitten. Die leerstoel vertegenwoordigt een uitgesproken mening. Er zijn tientallen onderzoeken gedaan in opdracht van het ministerie van VWS, en er is een vervlechting tussen het Verwey-Jonker Instituut en talrijke andere advies- en beleidsraden.'

Ida Linse, voorlichtster van het instituut, wil niet ingaan op de bezwaren van Lazrak. Dat moet commissievoorzitter Blok vandaag doen, bij de voortgangsrapportage. Wel erkent ze dat het instituut zitting heeft in het bestuur van de Forum-leerstoel in Tilburg. De betrokken hoogleraar, Ruben Gowricharn, heeft zich ten doel gesteld de positieve kanten van de multiculturele samenleving te belichten. Linse bevestigt dat ongeveer 40 procent van het onderzoek wordt betaald door het ministerie van VWS. 'Dat betekent dat 60 procent uit de markt moet komen . De relatie is volstrekt open.'

Lazrak vroeg zijn medecommissieleden: laten we nog eens met het instituut praten, eerst met directeur Duyvendak. 'Maar dat mocht niet. Vorige week heb ik nog gevraagd of we niet met onderzoeker Veenman om de tafel konden gaan zitten. Ik wilde weten hoe hij aan zijn cijfers kwam, hoe hij werkt en met welke subsidiestromen. Dat mocht ook niet. Ik heb de rekensom gemaakt. De kans dat de onderste steen boven komt, is nihil.'

Commissievoorzitter Stef Blok (VVD) klinkt enigszins bitter als hij zegt dat de commissie teleurgesteld is over het besluit van Lazrak op te stappen. Hij en de collega-commissieleden, Karin Adelmund (PvdA), Ineke van Gent (GroenLinks), Nirmala Rambocus (CDA) en João Varela (LPF) hebben het bericht uit de pers moeten vernemen. 'Dit is geen open manier van met elkaar omgaan.' Volgens Blok zijn inmiddels ongeveer honderd 'experts en ervaringsdeskundigen' achter gesloten deuren gehoord. Hij wijst Lazraks suggestie dat het Verwey-Jonker Instituut de lijst van getuigen heeft opgesteld, van de hand. 'Alle commissieleden hebben namen kunnen aanleveren. Er komen ook mensen van Lazraks lijstje.'

Dat de commissie de wijk niet zou ingaan, is ook al onzin, zegt Blok. Er komt een serie hoorzittingen en inspreekavonden in Amsterdam, Tilburg, Rotterdam en Deventer. 'De enige voorwaarde die we hebben gesteld, is dat de vragen vooraf naar de commissie worden gemaild.' Omdat het vuistdikke rapport van het Verwey-Jonker Instituut nog vertrouwelijk is, wil Blok daarover niets zeggen.

De SP zit met de affaire in de maag. 'We hechten aan die commissie en zoeken een oplossing', reageert Agnes Kant. Mocht de SP een ander fractielid naar de commissie sturen, dan laat de partij Lazrak niet vallen, vindt ze. 'Het was zijn persoonlijke beslissing. De gang van zaken kon hij niet in overeenstemming brengen met zijn geweten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden