Nieuws

Facebook voor 130 miljard euro aangeklaagd vanwege genocide op Rohingya

Rohingya-slachtoffers klagen Facebook aan vanwege de genocide in Myanmar. Ze eisen 150 miljard dollar (omgerekend ruim 130 miljard euro) omdat het sociale mediaplatform ruim baan gaf aan haatzaaiing en oproepen tot geweld.

Abel Bormans
Volgens de aanklacht maakte Facebook het lot van de Rohingya ondergeschikt aan het bedrijfbelang. Beeld AP
Volgens de aanklacht maakte Facebook het lot van de Rohingya ondergeschikt aan het bedrijfbelang.Beeld AP

Vanuit de Verenigde Staten en Groot-Brittannië bundelen Rohingya-slachtoffers en hun families de krachten in een gezamenlijke strijd tegen een van de machtigste bedrijven ter wereld. Want, zo stellen zij, Facebook was bereid ‘om de levens van Rohingya te verruilen voor een beter marktaandeel in een klein land in Zuidoost-Azië’.

Pas in 2011 zette Facebook voet aan wal in Myanmar, maar algauw werd het medium razend populair. Volgens advocatenbureau McCue Jury & Partners, dat de belangen van de Rohingya in deze zaak behartigt, speelden de Facebook-algoritmen een doorslaggevende rol bij de etnische zuivering op en genocide van de islamitische minderheidsgroepering Rohingya, waarbij sinds 2016 700.000 mensen op de vlucht sloegen. Er vielen duizenden dodelijke slachtoffers.

Tekortgeschoten

In 2018 gaf Facebook toe dat het tekort geschoten was om de opruiing en geweldsuitbarsting in Myanmar te voorkomen. Een onafhankelijk onderzoek, ingesteld door het bedrijf zelf, stelde toen dat ‘Facebook een middel is geworden voor zij die haat verspreiden en schade toebrengen aan anderen’.

Onderzoek van mensenrechtenorganisatie Global Witness wees uit dat wanneer gebruikers betrekkelijk onschuldige Myanmarese militaire pagina’s volgden, de algoritmen militaire groepen promootten die gewelddadige inhoud plaatsten. Daarmee schendt het platform de eigen voorschriften.

De teksten die ruim baan kregen, zoals in de aanklacht te lezen zijn, liegen er niet om. ‘We moeten ze bestrijden zoals Hitler deed met de Joden’, schreef iemand in 2013. Iemand anders, in 2018: ‘Dompel ze onder in benzine en steek ze in brand zodat ze Allah spoediger zullen ontmoeten’.

Nalatig en halfslachtig

Het is niet de eerste keer dat Facebook wordt beschuldigd van nalatigheid bij etnische conflicten. Zo speelde het ook een rol bij het etnische conflict in Ethiopië, stelde klokkenluider Frances Haugen. Het gebrek aan verantwoordelijkheidsbesef wordt volgens haar onder meer duidelijk doordat Facebook 87 procent van het budget tegen desinformatie aan Engelstalige inhoud uitgeeft, terwijl slechts negen procent van de gebruikers die taal spreekt.

De pogingen om wel in te grijpen zijn volgens haar te halfslachtig. Haugen maakte deel uit van een team dat binnen drie maanden een systeem moest ontwikkelen dat het targeten van specifieke gemeenschappen – zoals tijdens de genocide in Myanmar – moest opmerken. Een volstrekt onhaalbaar tijdsbestek, stelde Haugen. Het project mislukte.

Ondertussen is de politieke situatie in Myanmar nog altijd onrustig. In februari nam een militaire junta de macht over van een democratisch gekozen regering onder leiding van Aung San Suu Kyi. Zij kreeg maandag een celstraf van twee jaar, na een schijnproces vanwege corruptie en overtreding van de coronaregels.

Het regime is nog altijd verwikkeld in een strijd tegen protestbewegingen die de democratie willen herstellen. Sinds februari zijn er zeker 1.000 mensen om het leven gekomen.

Correctie: In een eerdere versie van dit artikel stond vermeld dat de schadeclaim 150 miljard pond bedraagt. Dat moet 150 miljard dollar zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden