Extreem weer

Dat het klimaat in Noord-West Europa verandert, staat vast. Maar de verandering voltrekt zich met schommelingen en soms met rare uitschieters....

Jeroen Trommelen

Eén van de statistische afwijkingen betreft de verdeling van extreem koude en extreem warme dagen in West-Europa. Daar is iets vreemds mee aan de hand. Het aantal extreem warme dagen nam de afgelopen vijftien jaar wel toe, maar het aantal extreem koude dagen nam niet overeenkomstig af. De verklaring zit vermoedelijk in relatief toevallige weersomstandigheden, zoals de aanvoer van koude oostenwind in de winter. Zulke lokale weereffecten staan los van het klimaat.

Voor West-Europa is de opwarming van het klimaat dus merkbaar in meer extreme warmte en neerslag en niet zozeer in het wegblijven van extreme koude periodes - zoals die waarin de elfstedentocht mogelijk wordt. Dat klimaatverandering geen lineaire invloed heeft op de elfstedentocht heeft het KNMI overigens al eerder voorgerekend (www.knmi.nl/voorl/nader/elf.htm).

Niettemin bestaat er een hardnekkige neiging extreme gebeurtenissen in het weer te koppelen aan klimaatverandering. Vooral in Amerika wordt de link snel gelegd, zoals blijkt op de vraagbaak van weercijferaars in Amerika, het National Climate Data Centre (www.ncdc.noaa.gov).

De invloed van extreem weer zoals tornado's en vloedgolven op menselijke activiteiten is dan ook enorm. In theorie zou klimaatverandering zelfs voor een super-extreme verandering kunnen zorgen zodra de golfstroom in de Atlantische Oceaan, de Ocean Conveyor Belt, zich wijzigt door opwarming van het poolwater. Het Wereldnatuurfonds WNF vat dit doemscenario samen in www.panda.org /resources/publications/climate (klik daarna op extreme weather events).

Extreem weer in Europa behoort tot het normale weerpatroon en niet alle incidenten kunnen aan klimaatverandering worden toegeschreven. Voorbeelden van extremiteiten, zoals verzameld op www.meteonet.nl van Meteonet zijn daardoor zonder speciale betekenis. Dat geldt evenzeer voor de overigens informatieve site van de Vereniging voor Weerkunde en Klimatologie (www.vwkweb.nl).

Het internationaal panel van klimaatdeskundigen IPCC deed vorig jaar nieuwe voorspellingen in het derde rapport over klimaatverandering (www.ipcc.ch/pub /reports.htm), waarin voor West-Europa vooral nattere winters werden voorspeld, met vervelende gevolgen voor de afvoer van rivierwater, naast positieve effecten zoals de toename van landbouwopbrengsten door gemiddeld iets hogere temperaturen.

In begrijpelijker woorden, en bovendien in het Nederlands, wordt de weersverwachting voor de 21ste eeuw uitgelegd door twee docenten van de opleiding Fysische Geografie van de Universiteit van Amsterdam. Warmer en natter, maar niet overal, luidt hun conclusie: www.frw.uva.nl meteo/Geografie/NeerslagKli maat.htm.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden