Extra produktie geen oplossing voor voedseltekort Mogelijk grotere oogst door genetisch aangepaste zaden

De recente stijging van de tarweprijs, die in de komende weken waarschijnlijk tot een stijging van de broodprijs leidt, zal boeren aanzetten meer tarwe te gaan verbouwen....

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

Dit schrijft de Rabobank in een gisteren gepubliceerd rapport over de internationale zaadmarkt. Volgens de Rabo blijft graan een van de belangrijkste voedselbronnen voor mens en dier. Door de groei van de wereldbevolking en de verwachte toename van de dierlijke consumptie zal de vraag naar graan toenemen. De graanproduktie zal bij deze groei achterblijven wat mede het gevolg is van een geringer gebruik van kunstmest.

Op problemen in de voedselvoorziening te voorkomen zal de zaadindustrie zich moeten richten op verbetering van de produktiviteit in de landbouw door het ontwikkelen van nieuwe variëteiten.

Nederland behoort met de VS en Frankrijk tot de landen waar grote bedrijven voor landbouwzaden zijn gevestigd. Een aantal Nederlandse bedrijven, zoals Royal Sluis en Van der Have, maakt inmiddels deel uit van grote buitenlandse concerns. Vooral in zaden voor de tuinbouw zijn Nederlandse bedrijven sterk.

De Rabobank schat de omvang van de zadenmarkt op 45 miljard dollar. De markt valt in ongeveer drie gelijke delen uiteen: zaden die door commerciële bedrijven worden aangeboden, zaden afkomstig van overheidsinstellingen en zaden die de boeren zelf produceren door een deel van de oogst achter te houden.

In Europa en de VS kopen de boeren het zaaigoed vooral in. De kwaliteit van deze zaden is doorgaans ook hoger. Volgens de opstellers van het Rabo-rapport leveren de traditionele technieken om de produktiviteit in de landbouw te verhogen, zoals het gebruik van mest, mechanisatie en betere plantensoorten, geen grotere oogsten meer op. De zadenbedrijven kunnen hierin verandering brengen met de ontwikkeling van genetisch aangepaste variëteiten. De bedragen die bedrijven steken in genetisch onderzoek zijn de laatste jaren sterk opgelopen. Door deze oplopende kosten zullen steeds meer bedrijven zich gedwongen zien tot samenwerking, verwacht de Rabo.

Een bedrijf dat zich met genetisch onderzoek bezighoudt is Bejo Zaden uit Warmenhuizen. Dit bedrijf heeft gisteren uit Brussel toestemming gekregen genetisch gemanipuleerde zaadjes van andijvie op de markt brengen. De Europese Commissie stelde dat door de kweek van dergelijk kunstmatig geproduceerd zaad de volksgezondheid of het milieu niet in gevaar komt.

De bank wijst in haar rapport nog eens op de grote invloed van het landbouwbeleid, niet alleen in Europa maar ook in de VS, op de omvang van de oogst. De omschakeling in het Europese beleid van prijssteun voor produkten naar inkomenssteun voor boeren in combinatie met het laten braakliggen van grond heeft de afgelopen jaren tot een vermindering van de graanproduktie en de graanvoorraden in Europa geleid.

Dit is een van de oorzaken van de prijsstijging van graan op de wereldmarkt die zich vooral vanaf begin vorig jaar heeft voorgedaan. Ook misoogsten hebben de prijzen omhoog gejaagd. Daarnaast dreef het besluit van de Europese Unie van eind vorig jaar om de Europese graanexporteurs een heffing op te leggen om de export af te remmen de prijzen op.

Door de hogere prijzen worden boeren aangemoedigd een deel van de braakliggende grond weer te gebruiken voor de graanteelt, verwacht de Rabo. Daar komt bij dat het landbouwbeleid in Europa en ook de VS minder strikt zal worden en het aantal braakliggende hectares omlaag zal kunnen.

De Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling heeft berekend dat de Europese graanboeren vorig jaar ten onrechte zeven miljard gulden aan subsidie hebben ontvangen. Dit geld was de boeren door de Europese Unie beloofd als compensatie voor de verwachte daling van de graanprijs.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden