Extra militairen naar Afghaanse papaverberg

De NAVO moet in Afghanistan blijven. Dat is zo’n beetje de enige conclusie uit het rapport over Afghanistan van de denktank Senlis Council die goed is gevallen op het hoofdkwartier van de NAVO in Brussel....

Bert Lanting

Volgens het alarmerende rapport dreigt Afghanistan zes jaar na de Amerikaanse invasie opnieuw in handen van de Taliban te raken. Ondanks de aanwezigheid van de 40 duizend man sterke ISAF-macht hebben de Taliban zich permanent weten te nestelen op 54 procent van het grondgebied van Afghanistan, waarschuwt de denktank.

Dat zijn natuurlijk berichten die de NAVO niet graag hoort, zeker niet nu Den Haag ertoe neigt de missie van de Nederlandse troepen in het zuiden van Afghanistan te verlengen. Uiteindelijk moet de Tweede Kamer daarover beslissen.

Toch kan ook de NAVO moeilijk ontkennen dat de veiligheidssituatie in Afghanistan er de laatste tijd niet bepaald op is vooruitgegaan. Het aantal zelfmoordaanslagen en incidenten met bermbommen – afgekeken van de fundamentalistische strijders in Irak – neemt toe en zelfs in het voorheen betrekkelijk rustige noorden van het land rommelt het. Onlangs raakten de Duitse ISAF-troepen daar voor het eerst in gevechtsacties verwikkeld.

Volgens NAVO-functionarissen was het wel te verwachten dat er meer gevochten zou worden in het zuiden van Afghanistan, omdat ISAF daar nog maar betrekkelijk kort actief is. Dus stuiten ze daar regelmatig op de Taliban. Een redelijke verklaring, maar dat neemt niet weg dat ISAF voorlopig maar een klein deel van het gebied werkelijk beheerst.

De enige oplossing is volgens de Senlis Council het aantal NAVO-troepen te verdubbelen tot 80 duizend militairen. Ongetwijfeld zou dat de slagkracht van ISAF aanzienlijk vergroten, maar erg realistisch is het voorstel niet. De NAVO heeft nu al problemen om de benodigde troepen voor de Afghanistan-operatie bijeen te krijgen, zeker als het gaat om het zuiden van het land waar de Taliban het meest actief zijn.

Bovendien, behalve Afghanistan zijn er nog meer gebieden die om de aandacht van de NAVO-landen en de EU vragen: Bosnië, Kosovo, Tsjaad, Libanon en ooit misschien Darfur.

Ook het advies dat de NAVO actief moet worden in de aan Afghanistan grenzende provincies in Pakistan lijkt weinig realistisch. Allereerst omdat ISAF nu al de handen vol heeft aan Afghanistan, maar ook omdat de toestemming nodig is van de Pakistaanse regering.

Een ander recept van de Senlis is de papaverteelt in Afghanistan te legaliseren. Op het eerste gezicht geen gek idee, want papaver is de voornaamste inkomstenbron van de Taliban en dus de brandstof voor het conflict in Afghanistan.

Daarom dringen de VS al lang bij de bondgenoten op harde maatregelen te nemen en de papavervelden met sproeivliegtuigjes te vernietigen.

Vooralsnog voelen de andere NAVO-landen daar weinig voor, omdat ze bang zijn de straatarme bevolking tegen zich in het harnas te jagen. Zolang er geen alternatief voor de Afghaanse boeren is, lijkt het hun heel onverstandig om een campagne te beginnen om de Afghaanse papavervelden, die goed zijn voor 93 procent van de wereldproductie van illegale opium, plat te sproeien.

Maar ook het Senlis-recept om de papaveroogst op te kopen voor medicinale opium – een voorstel waarvoor het Europees Parlement zich heeft uitgesproken -- zal weinig uithalen. Het grootste probleem is dat de vraag naar opium voor medicinaal gebruik redelijk gedekt wordt (onder meer door Turkse papaverboeren), terwijl er in de westerse landen een vrijwel onverzadigbare zucht naar heroïne heerst.

Om het prijsverschil op te heffen en het voor Afghaanse boeren aantrekkelijk te maken voor de legale markt te produceren is een geldverslindend landbouwsubsidiebestel à la EU nodig. Gelooft er echt iemand in het ontstaan van de Afghaanse papaverberg?

Bert Lanting

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden