Ex-wethouders zijn niet erg in trek

Henk Vreeswijk is de buitenboel aan het schilderen. Dat is niet bijzonder, want er zijn zo veel mannen die de buitenboel zelf schilderen. Maar het bijzondere is dat Vreeswijk daar tijd voor heeft. Zesenhalf jaar lang was hij wethouder van de gemeente Neder-Betuwe, en had hij helemaal nergens tijd voor. Zeventig, tachtig uur per week werkte hij – tijd om te klussen had hij toen echt niet.

Tot hij zich in mei 2008 gedwongen zag af te treden. Tussen hem en zijn eigen SGP-fractie was weliswaar geen vertrouwensbreuk, maar ze begrepen elkaar niet meer.

Sindsdien is Vreeswijk werkloos. Hij behoort tot de 15 procent van alle aftredende wethouders die langer dan twee jaar na hun aftreden werkloos zijn, en dus gebruik maken van de wachtgeldregeling.

Onder vuur


Deze week kwam die wachtgeldregeling onder vuur te liggen toen bekend werd dat een aantal wethouders die minder uren waren gaan maken, hun inkomensachteruitgang gecompenseerd kregen uit de wachtgeldregeling. Stemmen gingen op om de regeling – die al diverse keren behoorlijk versoberd is – nog verder te versoberen.

Vreeswijk sluit niet uit dat het soberder kan, maar dat de wachtgeldregeling nodig is staat voor hem als een paal boven water. Het lijkt wel mooi te staan op je cv, zo’n paar jaar wethouderschap, en mensen mogen dan denken dat die wethouders het wel weer snel voor elkaar zullen hebben, maar het tegendeel is het geval. Vreeswijk: ‘Ik heb verscheidene sollicitatiegesprekken gehad waarin me werd gezegd: denk je niet dat het een nadeel is dat je wethouder bent geweest?’

Neerslachtig


Hij was 49 toen hij aftrad. Hij moest eerst de klap verwerken, want zo ben je iemand met connecties, en zo ben je iemand naar wie het hele dorp kijkt als je een stukje kaas op de markt gaat kopen. Neerslachtig werd hij ervan.

Zijn eigen huis en tuin knapte hij op, en het huis van zijn zoon – verder kwam er niet veel uit zijn handen. Dat veranderde pas toen hij contact opnam met P & O Services Groep POSG. Die richt zich op begeleiding van ambtenaren wier carrière is vastgelopen, en steeds vaker ook op ex-politici die problemen hebben met hun doorstart. Volgens directeur Frank Damen hebben ex-politici vaak grote problemen om aan het werk te komen.

Politici hebben last van hun imago, zegt Damen. Het feit dat vooral problemen in de krant komen, werkt tegen ze. Dat het bedrijfsleven met enig dedain neerkijken op wat politici doen, helpt ook niet.

Vorig jaar deed POSG een onderzoek onder 305 ex-wethouders. Van hen gingen er 45 met pensioen. Van de resterende 260 bleef 22 procent langer dan een jaar werkloos, en 15 procent zelfs langer dan twee jaar. Die score is niet eens zo slecht (gemiddeld blijft 22 procent van de werklozen langer dan twee jaar werkloos), maar, zegt Damen, wel als je in aanmerking neemt dat het gaat om mensen met een goede opleiding en een dijk van een ervaring.

Negatief


Alleen blijken werkgevers die ervaring juist negatief te waarderen. Dat geldt dan weer niet voor bedrijven of instellingen die een ex-politicus in dienst hebben genomen – die zijn in overgrote meerderheid zeer tevreden over hun nieuwe werknemer.

POSG timmert steeds meer aan de weg. Na de verkiezingen voor de Tweede Kamer werden alle ex-Kamerleden benaderd, en in de aanloop van de verkiezingen voor de gemeenteraden werden alle wethouders met een briefje gewezen op de kwestie: wat als je niet wordt herbenoemd? Tal van Kamerleden meldden zich, en dagelijks kloppen nieuwe ex-wethouders aan bij POSG. Er staan nu rond driehonderd ambtenaren en ex-politici op de loonlijst. Een aantal ex-politici heeft er enige tijd gewerkt en is inmiddels begonnen aan een nieuwe baan.

Aanbod


De werkwijze van POSG is opmerkelijk. Directeur Damen: ‘We nemen onze cliënten in dienst. We praten met de instantie die het wachtgeld moeten betalen. We doen een aanbod om die wachtgeldverplichting af te kopen.’ Bijkomend, maar niet onbelangrijk detail is dat POSG is aangesloten bij het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds ABP. Daardoor lopen bestuurders geen pensioenbreuk op.

De ex-politici nemen daarbij wel een risico, want hun wachtgeld loopt doorgaans langer dan de tijd die ze bij POSG krijgen. Zo ook Henk Vreeswijk. Zonder POSG zou hij recht hebben gehad op 6 jaar wachtgeld, en dat is nu ‘aanzienlijk minder’.

Maar het helpt hem wel. Hij krijgt cursussen, heeft een coach en doet klussen voor POSG zelf. Hij weet nu LinkedIn te gebruiken. Hij spreekt lotgenoten. En het gaat lukken, hij weet het bijna zeker. ‘Ik ben nu in gesprek met een organisatie en ik heb goede hoop dat het gaat lukken. Bovendien ben ik gevraagd door een andere organisatie, en dat was me nog niet eerder overkomen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden