Ex-ontwapeningsadviseur Paul Nitze overleden

De voormalige adviseur van meerdere Amerikaanse presidenten op het gebied van ontwapening, Paul Nitze, is op 97-jarige leeftijd overleden. Amerikaanse media meldden dat woensdag op gezag van het Pentagon....

De conservatieve Democraat Nitze leidde onder meer in de jaren tachtig van de vorige eeuw namens de Republikeinse president Ronald Reagan de onderhandelingen met de Sovjetunie over het ontmantelen van middellangeafstandsraketten. Dat resulteerde in 1987 in het historische INF-verdrag.

Nitze bekleedde vier decennia lang tal van regeringsposten onder acht Amerikaanse presidenten. Onder president Kennedy was hij in 1962 betrokken bij de afhandeling van de Cuba-crisis, die de wereld op de rand van een kernoorlog bracht. Daarna was Nitze onder meer minister van Marinezaken (1963-1967) en onderminister van Defensie (1967-1969) onder president Johnson.

Van 1969 tot 1973 onderhandelde Nitze namens president Nixon met de Sovjetunie over een limiet aan het aantal strategische wapens, wat het eerste SALT-akkoord opleverde. Nitze was een fel tegenstander van het SALT-2-akkoord over de beperking van onder meer kernraketten dat president Carter in 1979 met de Sovjetunie sloot. Volgens Nitze was Carter te toegeeflijk aan Moskou.

Met een handvol conservatieve Democraten, die zich keerden tegen de in hun ogen te linkse koers van de Democraten, stapte hij over naar het kamp van Reagan, die een jaar later tot president werd gekozen.

In de acht jaar dat Reagan president was, stond Nitze aan het hoofd van het Amerikaanse team dat ontwapeningsonderhandelingen voerde met de Sovjetunie. De onderhandelingen kwamen in een stroomversnelling, nadat Michael Gorbatsjov in 1985 aan de macht was gekomen.

Nitze kwam uit een patriciërsgeslacht aan de Amerikaanse oostkust, studeerde aan de prestigieuze Harvard-universiteit en werkte op Wallstreet, voordat hij in 1940 onder president Roosevelt kwam te werken. Drie jaar later was hij medeoprichter van de School of Advanced International Studies in Washington

Het Committee on the Present Danger, een conservatieve denktank die in de jaren vijftig was opgericht, werd onder Nitze nieuw leven ingeblazen in de jaren zeventig. Nitze wordt gezien als geestelijk vader van de neo-conservatieve stroming die in de huidige regering van president Bush een flink stempel heeft gedrukt op de buitenlandse politiek van de Verenigde Staten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden