Ex-communist wordt president van Mongolië

De vroegere communisten in Mongolië hebben een klinkende overwinning behaald bij de presidentsverkiezingen van afgelopen zondag. De in de voormalige Sovjet-Unie opgeleide Natsagiin Bagabandi won de eerste ronde verrassend met 60,8 procent....

Van onze correspondent

Toine Berbers

HONGKONG

De uitslag, door opiniepeilers totaal niet voorzien, is een ernstige tegenvaller voor de Democratische Unie Coalitie (DUC), die een jaar geleden nog overtuigend de parlementsverkiezingen had gewonnen. De zittende president Punsalmaagiin Ochirbat, de kandidaat van de DUC, bleef op 29,8 procent steken.

Ochirbats hervormingsbeleid heeft veel lof geoogst van het Internationaal Monetair Fonds en andere buitenlandse financiële instellingen, maar het electoraat heeft duidelijk te kennen gegeven een andere richting uit te willen.

De liberalisering van de voormalige stalinistische economie heeft geleid tot massale werkloosheid en toename van de misdaad, het alcoholisme en het aantal echtscheidingen. Het campagnethema van Bagabandi was het afzwakken van de hervormingen. Hij wil voorts een sociaal vangnet voor de armen.

Ook de in 1993 bij de eerste democratische verkiezingen aan de macht gekomen Ochirbat beloofde de armoede aan te pakken, maar zijn schoktherapie had hem ongeloofwaardig gemaakt bij de 2,5 miljoen inwoners. Een klein segment van de bevolking is puissant rijk, maar de levensstandaard van de gemiddelde Mongoliër is slechter dan zeven jaar geleden, toen de hervormingen begonnen. In een land waar een kwart van de bevolking met minder dan 25 gulden per maand moet rondkomen, tikt dat hard aan.

Het Mongolische politieke systeem geldt als een groot democratisch succes in de regio. Na het vertrek van de Sovjet-troepen, die zeventig jaar nauwlettend hadden toegezien op hun satelliet, schudde de Revolutionaire Volkspartij (MPRP) de Moskouse dominantie af door meteen in 1990 vergaande hervormingen door te voeren.

Een jaar geleden werd de omwenteling voltooid, toen de MPRP van haar kolossale parlementaire meerderheid werd beroofd door de Democraten, die 50 van de 76 parlementszetels wonnen. Deze meerderheid blijft de partij behouden, maar de president heeft een veto over parlementaire beslissingen.

De ex-communistische verkiezingsoverwinnaar is nu gedwongen een modus vivendi te vinden met de Democraten. Bagabandi heeft al gezegd dat hij bereid is tot samenwerking met alle partijen.

De 47-jarige landbouweconoom is een dynamische en charismatische leider. Hij heeft gestudeerd in de Zwarte-Zeehaven Odessa. Bij terugkomst in Mongolië klom hij langzaam omhoog in de partij. Na de nederlaag van de MPRP nam hij vorig jaar de leiding over.

De ex-communist werd aanvankelijk beschouwd als een echte apparatsjik, die niet in staat zou zijn de oude communistische partij een modern gezicht te geven. Maar ook in Mongolië deed een scheutje Blair het uitstekend. Bagabandi nam van de nieuwe Britse premier de nadruk op gemeenschapswaarden over en ontpopte zich als geloofwaardig verdediger van de armen.

Omdat zijn meerderheid ver boven de 50 procent lag, was een tweede ronde niet nodig. Zijn campagne nam ook de ultra-nationalisten, die voor het eerst meededen, de wind uit de zeilen. Zij bleven steken op 6,5 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden