Nieuws Njonoksa

Evacuatie Russisch dorp na geheimzinnig ongeluk met raketmotor, autoriteiten spreken van routinemaatregel

De Russische autoriteiten gaan een dorp evacueren waar afgelopen donderdag radioactieve straling vrijkwam bij een geheimzinnig ongeluk met een raketmotor. Dat zeggen inwoners van het dorp Njonoksa tegen media in de provincie Archangelsk, de regio waar het ongeluk  plaatsvond.

In maart 2018 presenteert President Poetin de nieuwe kruisraket (Skyfall). Beeld EPA

Er wonen 450 mensen in Njonoksa. Het dorp huist een testlocatie van het Russische leger en is alleen toegankelijk met toestemming van het ministerie van Defensie. Inwoners zeggen dat ze woensdagochtend met een trein geëvacueerd worden. Het leger zou hen verteld hebben dat ze dezelfde dag weer teruggebracht worden.

De autoriteiten ontkennen dat het om een evacuatie gaat. Volgens de gouverneur van Archangelsk is er sprake van een ‘routinemaatregel’ wegens werkzaamheden op de militaire basis in het dorp. Die zouden niets te maken hebben met het ongeluk boven de Witte Zee.

Maar inwoners zijn wantrouwend na nieuwe berichten over het ongeluk. Die suggereren dat de situatie ernstiger is dan de autoriteiten willen toegeven.

Dinsdag meldde de Russische meteorologische dienst dat het stralingsniveau in de regio rondom het ongeluk korte tijd zestien keer hoger was dan normaal. Het ministerie van Defensie stelde eerder dat de stralingswaarden niet afwijkend waren.

Dat hoeft niet te betekenen dat inwoners blootgesteld zijn aan grote gezondheidsgevaren. Volgens de meteorologische dienst bleef de straling in de stad Severodvinsk (183 duizend inwoners) beperkt tot 1,76 microsievert per uur. Dat is lager dan de straling waaraan passagiers van een langeafstandsvlucht blootgesteld worden. Enkele uren na het ongeluk zou de straling gedaald zijn tot normale waarden. Dat werd bevestigd door lokale wetenschappers, die na kernrampen uit de Sovjet-Unie de officiële berichtgeving niet vertrouwen en zelf metingen verrichtten met huis-tuin-en-keukendosimeters.

De autoriteiten weigeren uit te leggen wat de oorzaak is van de gestegen radioactiviteit. Rosatom heeft alleen bekendgemaakt dat er een explosie plaatsvond tijdens het testen van ‘een nucleaire krachtbron’ voor een raket. Dat kan volgens militaire analisten wijzen op de ontwikkeling van SSC-X-9 Skyfall, een kruisraket die aangedreven wordt door een kernenergie. De Skyfall (Burevestnik in het Russisch) werd vorig jaar in een donderspeech aangekondigd door president Poetin als een van de kernwapens die Rusland de machtigste kernmacht ter wereld moeten maken .

Het is ook mogelijk dat het leger donderdag een ander nieuw kernwapen testte. Volgens staatspersbureau TASS hebben medisch hulpverleners een contract moeten ondertekenen waarin ze beloven geen informatie over het ongeluk te delen. De hulpverleners zijn naar Moskou gestuurd om zelf onderzocht te worden. Op foto’s is te zien dat gewonden getransporteerd zijn door hulpverleners in stralingswerende pakken.

Een week na het ongeluk is ook nog steeds onduidelijk hoeveel mensen omgekomen zijn. Het ministerie van Defensie sprak na het ongeluk van twee doden en vijf gewonden. Maar Rosatom, Ruslands staatsbedrijf voor kernenergie, meldde in een eigen bericht dat er vijf medewerkers omkwamen en drie medewerkers gewond raakten.

De vijf medewerkers van Rosatom werden maandag begraven in Sarov, de thuisbasis van Ruslands atoomwapenonderzoek. De directeur van Rosatom, Aleksej Lichatsjev noemde slachtoffers ‘echte helden’ en ‘de trots van ons land’. Hij zei dat de ontwikkeling van het geheime kernwapen doorgaat ondanks het ongeluk. ‘We zullen de orders van het moederland voltooien en haar veiligheid volledig beschermen.’

Lees verder over kernenergie in Rusland: Rusland laat de eerste drijvende kerncentrale ooit te water. Doel: verplaatsbare energie opwekken om het noordpoolgebied mee te kunnen koloniseren. Correspondent Tom Vennink krijgt alvast een rondleiding. ‘Achter deze muur zitten de reactoren.’ 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden