Europese Unie wil rokers overal in de ban doen

Mag Brussel roken verbieden of is dat een zaak voor de lidstaten? Die vraag werpt de Europese Commissie op in een rapport over het anti-rookbeleid in de Europese Unie....

In het discussiestuk dat eurocommissaris Markos Kyprianou van Gezondheidszaken gisteren publiceerde, spreekt de Europese Commissie haar voorkeur uit voor een totaal verbod op roken in openbare ruimte, zoals cafés, restaurants en muziekcentra. ‘Verscheidene geslaagde voorbeelden van een compleet rookvrij beleid in de wereld hebben laten zien dat deze mogelijkheid werkbaar is en af te dwingen valt’, aldus het rapport.

De Commissie verwijst daarbij naar Ierland, waar sinds maart 2004 een rookverbod geldt in bars en restaurants. Ook in Italië, Zweden en Malta is roken in cafés en eetgelegenheden verboden, terwijl in Frankrijk komende maand een rookverbod voor openbare gelegenheden van kracht wordt. Café- en restauranthouders krijgen nog even respijt: voor hen gaat het Franse verbod pas begin volgend jaar in.

Volgens het rapport sterven er jaarlijks 650 duizend EU-burgers als gevolg van roken. Daarbij moeten dan nog eens 79 duizend mensen worden geteld die doodgaan door ‘passief roken’. De totale economische schade voor de EU wordt geschat op 98 tot 130 miljard euro per jaar. Dat komt neer op 1 tot 1,3 procent van het gemeenschappelijk bruto nationaal product van de EU-landen.

Formeel heeft Brussel niets te zeggen over maatregelen om het roken aan banden te leggen, maar Kyprianou maakte er geen geheim van dat hij naar een totaal rookverbod in openbare ruimtes in alle 27 EU-landen streeft. ‘Ik ben bereid genoegen te nemen met een stap-voor-stap aanpak, op voorwaarde dat het doel is een algeheel verbod te bereiken’.

Volgens Kyprianou zijn anti-rookmaatregelen ook populair bij de burgers. Liefst 86 procent wil dat roken op het werk wordt verboden, terwijl 77 procent ervoor is dat ook in restaurants niet mag worden gerookt. Nederland behoort overigens bij de landen waar de minste steun voor dergelijke maatregelen is.

Europarlementariër Jules Maaten (VVD), die zich sterk heeft gemaakt voor waarschuwende teksten op pakjes sigaretten, is blij dat de Europese Commissie de discussie over rookverboden probeert aan te zwengelen. Maar volgens hem heeft Brussel op dit gebied geen bevoegdheden.

Kyprianou wil dat omzeilen door zich te beroepen op de regels voor de bescherming van werknemers.

‘Dat is juridisch misschien mogelijk. Maar ik zou er niet gelukkig mee zijn’, zegt Maaten. ‘De vraag is of dat niet een te zwaar wapen is. Ik denk dat de Commissie zich dan op glad ijs begeeft’.

Ook Ria Oomen-Ruijten (CDA) vraagt zich af of een Europees verbod op roken in openbare gelegenheden wel wenselijk is. ‘Er is domweg geen rechtbasis voor. Het heeft niets met het vrije verkeer te maken’, zegt zij. Ook de regels voor de gezondheid op de werkplaats bieden volgens haar geen uitkomst.

Oomen-Ruijten: ‘Daarvoor is een meetbare norm vereist en dat is in dit geval niet zo simpel’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden