Europese ministers maken korte metten met plan Juncker: Geen gedwongen invoering euro

Geen enkel niet-euroland in de EU wordt gedwongen de munt in te voeren. De Europese ministers van Financiën maakten vrijdag korte metten met de oproep van Commissievoorzitter Juncker om de monetaire tweedeling in de EU snel op te heffen.

Minister van Financiën en voorzitter van de Eurogroep Jeroen Dijsselbloem tijdens de bijeenkomst van de Eurogroep in Estland. Beeld anp

'Van dwang of drang kan geen sprake zijn', zei Eurogroepvoorzitter Dijsselbloem vrijdagmiddag na afloop van overleg met zijn collega-ministers. 'Invoering van de euro is een ingrijpend besluit, een land geeft een deel van zijn monetaire vrijheid op. Dat kan niet zonder grote steun van de bevolking.' Andere euroministers deelden deze mening. Alleen de Italiaanse minister Padoan schaarde zich achter Junckers suggestie.

De Commissievoorzitter benadrukte woensdag in zijn Europese 'Troonrede' dat alle EU-landen de plicht hebben de euro in te voeren. Van de negen niet-eurolanden zijn alleen Groot-Brittannië en Denemarken vrijgesteld van deze plicht, zij bedongen die uitzondering bij de start van de euro. Juncker maakte duidelijk dat de tweedeling in de EU geen goede zaak is, hamerde op de invoeringsplicht en stelde een nieuw fonds voor om de niet-eurolanden te helpen bij de benodigde hervormingen.

Volgens Dijsselbloem kan de EU 'de invoering van de euro niet van bovenaf versnellen'. Net als de Duitse en Oostenrijkse ministers wees hij erop dat de landen aan de eurocriteria moeten voldoen (eisen aan het begrotingstekort, de schuld en inflatie in een land). Geen van de niet-eurolanden is al zo ver. De Duitse minister Schäuble bezwoer dat er niet wordt gerommeld met de criteria. Hij wil geen tweede Griekenland: Athene vervalste bij de introductie van de euro de statistieken om op papier de eisen te vervullen. Toen de economische crisis uitbrak, sleurde het bijna de hele eurozone de financiële afgrond in.

Na de afwijzing van de ministers gaf Juncker vrijdagmiddag een verklaring uit dat het nooit zijn bedoeling is geweest de niet-eurolanden de euro op te dringen. Ook Commissaris Moscovici (Economische en Financiële Zaken), aanwezig bij de Eurogroepvergadering, probeerde de ministers gerust te stellen. 'Iedereen is welkom in de eurozone, niemand wordt gedwongen.'

De ministers toonden evenmin groot enthousiasme voor Junckers plan voor een Europees minister van Financiën die de beschikking krijgt over een eigen budget. Deze superminister zou zowel Commissaris zijn als de Eurogroep voorzitten. Schäuble, Dijsselbloem en Schelling (Oostenrijk) willen dat eerst wordt gesproken over wat de eurozone moet doen (economische groei en veerkracht nastreven) en pas daarna over de poppetjes en structuren. Dijsselbloem acht de huidige constructie - met besloten vergaderingen - van belang voor de besluitvaardigheid.

De Franse minister Le Maire hield zich op de vlakte. President Macron presenteert zijn Europese ideeën eind deze maand, na de Duitse verkiezingen. Le Maire geldt als serieuze kandidaat om in januari Dijsselbloem op te volgen als Eurogroepvoorzitter. Volgens betrokkenen heeft Le Maire verschillende EU-collega's laten weten dat hij beschikbaar is.

Sinds zijn aantreden in mei dit jaar ontpopt Le Maire zich als een actieve speler in de Eurogroep. Eerder deze maand nam hij het initiatief voor een EU-wet die internetgiganten als Google, Apple, Facebook en Amazon verplicht meer belasting te betalen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.