Europese Marsverkenner hoopt een gaslucht te ruiken

Het is er nog net niet de Kalverstraat, al begint het aardig druk te worden op Mars. De meest bezochte planeet krijgt in 2016 en mogelijk in 2018 opnieuw bezoek, dit keer van Europa en Rusland.

AMSTERDAM - De Europese ruimtevaartorganisatie ESA en het Russische Roscosmos hebben de laatste contracten getekend voor de ontwikkeling van een ruimtesonde die in de ijle atmosfeer van Mars gaat snuffelen naar methaan en afgeleiden daarvan, die kunnen wijzen op organische activiteit.


'Als we alleen methaan vinden, is de kans groot dat het gas afkomstig is van bacteriën', zegt Jorge Vago, wetenschappelijk onderzoeksleider van de missie. Dat zou een sterke aanwijzing zijn dat er leven is geweest op de planeet. Als er ook afgeleide vormen van methaan worden gevonden, hebben de gassen waarschijnlijk een geologische oorsprong, bijvoorbeeld van vulkaanuitbarstingen.


Dat is er methaan in de atmosfeer van Mars zit, is onder meer vanaf de aarde vastgesteld. Die waarnemingen zijn echter door de aardse dampkring gedaan, waarin zeer veel methaan voorkomt, zegt Vago. Het is alsof je door een dikke deken van methaan moet kijken en dan moet uitvissen of er veel verderop ook nog een paar deeltjes voorkomen. De sonde die vanaf 2016 in een baan van 400 kilometer boven Mars gaat cirkelen, heeft een onbelemmerde blik op de atmosfeer.


De Exomars-missie is lange tijd onzeker geweest vanwege gesteggel over de financiering en doordat de aanvankelijke partner NASA zich vorig jaar plotseling terugtrok. Met de ondertekening van een contract ter waarde van 216 miljoen euro met de belangrijkste uitvoerder van het project is in elk geval de lancering van de Trace Gas Orbiter in 2016 zo goed als zeker. De sonde moet in september van dat jaar aankomen bij Mars.


Als er voldoende middelen beschikbaar komen, volgt in 2018 een wagentje dat het oppervlak van de planeet gaat onderzoeken en grondboringen tot twee meter diep zal verrichten, een record. ESA hoopt op deze diepte sporen van leven te vinden uit de eerste 500 miljoen jaar van Mars, zegt Vago. Dat is, denken wetenschappers, de periode waarin het het waarschijnlijkst is dat er leven was op de planeet. 'Het gaat om sporen van leven van 3,5 miljard jaar oud', aldus Vago. 'In de toplaag zijn die heel moeilijk te vinden, omdat ze vernietigd zijn door kosmische straling. Volgens de modellen moet je minstens een meter diep gaan om onbeschadigde biomarkers te vinden.'


De Europese rover zal landen op een plek waar ooit veel water was. Een speciale grondradar kan tot vijf meter onder de rover de bodem scannen op interessante boorlocaties. 'Deze radar helpt bij de beslissing waar te gaan boren', aldus Vago.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden