NIEUWSAIRBNB

Europees Hof: Airbnb is slechts informatiemakelaar

Airbnb is geen vastgoedbedrijf of verhuurder, maar een informatiemakelaar. Dat heeft het Europese Hof van Justitie bepaald. De uitspraak is een klap voor de aanpak van illegale vakantieverhuur in Amsterdam, stelt wethouder Wonen Laurens Ivens van de hoofdstad.

AMSTERDAM - Amsterdam en verschillende andere Europese steden vrezen dat grootschalige toeristische verhuur van woningen via platforms als Airbnb verder toeneemt. Aanleiding hiervoor is een onlangs gegeven advies van de advocaat-generaal van het Europees Hof van Justitie waarin wordt gesteld dat de verhuurplatforms een informatieve dienst verlenen. Dat maakt het voor EU-lidstaten moeilijker om paal en perk te stellen aan verhuur via Airbnb.Beeld ANP

De hoogste Europese rechter ziet een duidelijke scheiding tussen de ‘informatiedienst’ die Airbnb levert en de verhuur die voortvloeit uit die dienst. Het bedrijf oefent bovendien geen ‘beslissende invloed’ uit op het huisaanbod en de huurprijzen. Daarmee is Airbnb volgens het Hof niet meer dan een middel voor het aanbieden en vinden van huurruimte. 

De zaak was aangespannen door de Franse hotelvereniging AHTOP. Die vindt dat sprake is van oneerlijke concurrentie. Airbnb zou moeten voldoen aan dezelfde wetgeving als zij.

Amsterdam wil met Barcelona, Berlijn, Parijs en nog eens zes andere Europese toeristensteden de toeristische woningverhuur via Airbnb en vergelijkbare bedrijven beteugelen. Die verhuur heeft zo’n grote vlucht genomen dat het volgens de steden zorgt voor vermindering van de leefbaarheid in woonwijken, een daling van het woningaanbod en een stijging van de huizenprijzen.

Nauwelijks verantwoordelijkheid

De uitspraak van het Hof zou betekenen dat het platformbedrijf nauwelijks verantwoordelijkheid hoeft te nemen voor naleving van gemeentelijke regels bij de vakantieverhuur. Gemeenten willen juist een registratieplicht voor verhuurders en bijvoorbeeld een maximum aantal dagen verhuur per woning en een maximaal aantal Airbnb-aanbieders per wijk. Een woordvoerder van het Hof verklaarde tegenover het ANP dat beperkingen op de activiteiten van Airbnb door de overheid zijn toegestaan, maar alleen als de Europese Commissie daarmee instemt.

Wethouder Ivens van Amsterdam denkt dat het Europese Hof ‘hiermee laat zien dat de belangen van multinationals in Europa alweer vóór de belangen van de inwoners gaan’. ‘Het wordt nu nog belangrijker om de Europese wetgeving te wijzigen. We gaan daarom samen met de grote Europese steden door met de lobby bij de Europese Commissie.’

Registratieplicht

Begin december kwam het kabinet met wettelijke regels voor vakantieverhuur aan toeristen. Gemeenten kunnen verhuurders een registratieplicht opleggen. Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht ging die ‘Airbnb-wet’ toen al niet ver genoeg. Zij willen dat ook platformbedrijven verantwoordelijkheid krijgen voor uitvoering en handhaving van lokale regelgeving. De bedrijven zouden bijvoorbeeld verhuurders die de regels overtreden kunnen melden bij de gemeente.

Hans Berends, hoogleraar innovatie en organisatie aan de VU Amsterdam, ziet in de uitspraak een mogelijkheid voor Airbnb en andere platformorganisaties om zich vrij te pleiten van verantwoordelijkheden om te voldoen aan gemeentelijke regelgeving. ‘Die verantwoordelijkheid komt in dit geval vooral bij de verhuurder te liggen. Dat maakt het voor overheden wel een stuk lastiger om beleid te kunnen handhaven.’

Platformbedrijven als Airbnb zouden wat hem betreft wel een groot deel van de verantwoordelijkheid toebedeeld mogen krijgen. ‘Een platformmodel kan leiden tot een behoorlijke concentratie van marktmacht. En bij macht hoort verantwoordelijkheid. Het zou goed zijn als Airbnb voluit zou meewerken aan bijvoorbeeld een goede registratie van verhuurders en het handhaven van maximaal dertig dagen verhuur, zoals Amsterdam dat wil.’

Met deze uitspraak van het Europese Hof is de discussie nog niet voorbij, denkt Berends. ‘We worstelen nog steeds met regelgeving voor platformbedrijven. Uiteindelijk zal het moeten worden opgelost met regelgeving op Europees niveau.’

De gemeente Amsterdam begint een nieuw offensief tegen toeristen in woonwijken. In sommige buurten zal, zoals de gemeenteraad al eerder vroeg, worden bekeken of een verbod kan worden uitgevaardigd op woningverhuur via platforms als AirBNB en Booking

 Amsterdam, waar in de oude binnenstad één op de acht huizen toeristisch wordt verhuurd, heeft de problematiek volledig uit de klauwen laten lopen, ziet columnist Sander Schimmelpenninck. Het lachwekkende dieptepunt: het uitbesteden van de handhaving aan de partij die daar het minste belang bij heeft: Airbnb zelf.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden