Europa

Over acht weken zijn de Europese verkiezingen en de Volkskrant trapte de campagne gisteren af met de kop: 'Geloof in Europese Unie brokkelt af'. Dat bleek namelijk uit een rapport van onderzoeksorganisatie Ipsos, European Pulse, dat recentelijk verscheen.


Ipsos is Frans, maar mondiaal. Het bedrijf nam in 2007 Synovate (Engels) over, eigenaar van Interview-NSS (Nederlands). Zo gaat dat in het bedrijfsleven, waar grenzen alleen maar als barrières worden gezien en waar ze het nationalisme allang hebben afgeschud - alleen uit marketingtechnische overwegingen hullen ze zich in een oranje leeuwenpak of noemen ze hun kaas Old Amsterdam.


De EU is dus een geloof dat afbrokkelt, vooral sinds de crisis. Die werd niet veroorzaakt door de EU, maar geloof is nu eenmaal nooit rationeel.


Een van de stellingen in het Ipsos-onderzoek luidde: 'De levensstandaard van mijzelf en mijn familie is nu hoger dan wanneer Nederland niet was toegetreden tot de EU.' Nederland trad op 25 maart 1957 toe tot de EEG en sindsdien zijn we er flink op vooruitgegaan. Met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid speelden EEG en later EU daarbij een grote rol, maar je kunt altijd geloven dat we zonder lidmaatschap een nóg sterkere groei zouden hebben meegemaakt.


Dat laatste wordt nu volgens Ipsos door 65 procent van de Nederlanders beleden: dat percentage is het 'enigszins oneens' of oneens met de stelling. Je kunt dat overigens ook zien als het definitieve bewijs voor de stelling dat het met ons onderwijs de afgelopen decennia knap is misgegaan.


Er werden 1.017 Nederlanders ondervraagd. Het zal aan mij liggen, maar van opiniepeilers heb ik altijd de indruk dat ze louter fictieve werkelijkheden verkopen. Door de grote verschillen tussen peilingen en verkiezingsuitslagen word ik regelmatig in die mening bevestigd. Het kan overigens ook zijn dat wij de opiniepeilers graag sprookjes vertellen.


Hoe dan ook, voor het eindresultaat maakt het weinig uit. De toon voor de verkiezingen is gezet en het axioma aangenomen: de burger gelooft er niet meer in. Het resultaat is voorspelbaar. De kandidaten voor het Europees Parlement zullen, uitzonderingen daargelaten, de komende weken weer op hun valse eurosceptische trompetjes gaan toeteren. Dit om nog een enkele dwaalgast naar de stembus te lokken.


Veel politici denken het nationalistische monster koest te kunnen houden door het zo nu en dan een stuk vlees toe te werpen. Maar daar wordt het juist sterker van: doodhongeren is beter. Als het op krachten komt, wordt het gevaarlijk.


Europarlementariër Hans van Baalen (VVD) in een interview op www.europeseverkiezingen.com: 'Ik houd me in de eerste en laatste plaats en bij elk onderwerp bezig met het belang van Nederland.' Ik vermoed dat Van Baalen intelligenter is dan hij hier overkomt en anders is het diep triest.


Europa is een gedeeld belang. Om me te wapenen tegen al het cynisme en pessimisme dat de komende weken weer over me zal worden uitgestort, om te beseffen dat Europa veel meer is dan 'Brussel' en een koud economisch samenwerkingsverband, om te lezen over diepe verbondenheid, om weer eens een beetje tróts te zijn, lees ik Made in Europe van Pieter Steinz. In 104 rijke hoofdstukken toont Steinz de kunstwerken die ons binden en tot Europeanen maken, ver voorbij landsgrenzen en enge ideologieën. Het 'cultureel weefsel van ons continent': Europa is veel te mooi om over te laten aan kleingeestigen en hitsers.


Lees het als tegengif.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden