'Euroland begrijpt Wim Duisenberg niet'

Wat Wim Duisenberg ook zegt, het is altijd mis. De markten kunnen of willen niet begrijpen wat de ECB-president bedoelt, terwijl hij toch zijn uiterste best doet....

DE PRESIDENT van de Europese Centrale Bank laat je niet wachten. Daarvoor is hij te machtig, toch? Daar dacht de Franse minister van Financiën Laurent Fabius duidelijk anders over na de vergadering van de zeven grootste landen (G7) in Praag eind september. Terwijl Duisenberg stipt op tijd arriveerde, dook de Fransman pas na een kwartier op voor de gezamenlijke persconferentie. Duisenberg drentelde noodgedwongen al die tijd aan de zijkant van het podium.

De behandeling van de Nederlander in Praag is symptomatisch voor het afkalven van zijn aanzien in euroland. Hij is de zondebok voor de alsmaar in waarde dalende euro. Van alles wat hij zegt, pikken de financiële markten nét datgene op wat de euro nog verder laat vallen.

'Het probleem van Duisenberg is dat hij niet goed wordt begrepen door de media en de financiële markten', zegt J. de Haan, monetair econoom in Groningen. Volgens De Haan probeert Duisenberg zijn beleid zo goed mogelijk uit te leggen. Hij geeft bijna wekelijks interviews. Maandelijks licht hij op een persconferentie zijn beleidsbeslissingen toe. Deze zijn bovendien nog dezelfde dag voor iedereen beschikbaar op de website van de ECB.

'En toch gaat het mis', concludeert De Haan. De econoom denkt zo langzamerhand dat het probleem van Duisenberg niet aan hem ligt, maar aan de ontvangers van zijn boodschappen. 'Ze kunnen of willen de ECB-president niet begrijpen. Het kan met de verschillende monetaire culturen in euroland te maken hebben.' De consequentie van het collectieve onbegrip is dat de droombaan die Duisenberg in 1998 kreeg, een nachtmerrie wordt.

Dinsdag zwegen de Europese ministers van Financiën over Duisenbergs positie, maar eerder eiste de Franse minister Fabius het succes op van de gezamelijke internationale interventie vlak voor de G7-bijeenkomst. Duisenberg sprak de minister tegen, maar het kwaad was al geschied. Duisenberg werd de waardering voor de verrassende ingreep onthouden.

Nu de euro weer is teruggevallen, krijgt Duisenberg wél de kritiek. Opvallend, omdat de bankpresident zich eigenlijk niets hoeft aan te trekken van de euro. Hij is alleen verantwoordelijk voor de prijsstabiliteit in de eurozone. En met deze prijsstabiliteit is niets mis. Althans, als de stijgende energieprijzen buiten beschouwing blijven. Met energie erbij is de totale inflatie inmiddels gestegen naar 2,8 procent, boven het ECB-doel van 2 procent.

Als Duisenberg iets valt te verwijten, dan is dat hij te zacht is en de inflatie te veel laat oplopen. Maar die verwijten krijgt hij niet. Hem wordt slapheid verweten bij de verdediging van de euro. De kritiek op Duisenberg kwam tot een uitbarsting door een interview met hem in de Britse krant The Times. Daarin zou Duisenberg zijn uitgegleden door te bevestigen dat een interventie om de euro te steunen niet goed mogelijk is tijdens onrust in het Midden-Oosten.

'Duisenberg maakt een grote blunder door interventie in de euro uit te sluiten', reageerden financiële analisten. Maar het is ook mogelijk dat Duisenberg minder dom is dan dat de financiële markten denken. De bankpresident bedoelde misschien wel precies wat hij zei: 'Tijdens onrust in het Midden-Oosten is ingrijpen niet goed mogelijk.' Dat zal iedereen toch met hem eens zijn. Zodra de onrust voorbij is, moeten de financiële markten weer op hun tellen passen.

Maar de markten begrijpen de ECB-president niet. Dinsdagmorgen won de euro 0,3 dollarcent vanwege het gerucht dat hij was afgetreden. De ECB reageerde paniekerig door het gerucht meteen te ontkennen, waardoor de euro weer terug viel.

Behalve vervelend is de koersreactie van de euro ook zorgelijk voor Duisenberg zelf. Het gerucht van zijn aftreden werd wel geloofd, terwijl hij herhaaldelijk heeft aangegeven nog tot minstens na 2002 op zijn stoel te blijven. Als de markten deze belofte niet geloven dan geloven ze de rest van Duisenbergs boodschappen ook niet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden