Eurocommissaris: Polen onder toezicht om nieuwe mediawet

De Duitse eurocommissarris Günther Oettinger wil dat Polen onder toezicht komt te staan. Aanleiding voor de maatregel is de omstreden nieuwe mediawet die Polen heeft aangenomen. Oettinger (Media) stelt in de krant Frankfurter Allgemeine dat Polen stemrecht in Brussel kan verliezen als het land zich niet voegt. Hij gaat dat volgende week voorstellen in de Europese Commissie.

Eurocommissaris Günther Oettinger (Media) Beeld afp

Volgens de Poolse mediawet, die het parlement op de valreep van het jaar gehaast accepteerde, kan de regering directie en hoofdredactie van de publieke omroep zelf benoemen en ontslaan. 'Onze grootste zorg is dat de publieke omroep zijn belangrijkste functie verliest, namelijk de burgers onafhankelijk te informeren', zegt de eurocommissaris.

Volkslied

Jedynka, de grootste publieke radiozender in Polen, heeft vrijdag elk uur afwisselend het nationale en het Europese volkslied gespeeld. De zender deed dat uit protest tegen de nieuwe mediawet.

Frans Timmermans

Door de goedkeuring van de omstreden mediawet door het parlement heeft de conservatieve Poolse regering zijn greep op de staatsmedia vergroot. EU-commissaris Frans Timmermans heeft gewaarschuwd dat 'vrijheid en pluriformiteit van de media cruciaal zijn' voor 'het respect voor de gemeenschappelijke waarden' waarop de Europese Unie is gebaseerd.

De media vormen het volgende doelwit van de partij die in oktober na de verkiezingen een absolute meerderheid in het parlement heeft verkregen. Herstel van de katholieke waarden is volgens PiS-politici hard nodig, want die zijn onder de vorige, liberale regering in het gedrang gekomen. De media hebben aan dat verval een bijdrage geleverd, zo luidt de PiS-analyse. Journalisten bij de publieke omroep zouden vooringenomen zijn. Doel van de nieuwe wet is hen te 'depolitiseren'.

De Poolse president Andrzej Duda. Beeld ap

Evaluatie door de Europese Commissie

Persbureau AFP meldt dat de Europese Commissie op 13 januari een debat heeft gepland over de Poolse rechtsstaat. Dit maakte een woordvoerder in een verklaring bekend. Het is het eerste stap in het evaluatieproces over het waarborgen van de basisprincipes van de democratische rechtsstaat, onderdeel van beleid dat de EU in 2014 aannam om te zorgen dat alle lidstaten de principes van de rechtsstaat respecteren.

'Het is te vroeg om te speculeren over mogelijke vervolgstappen', zei de woordvoerder. 'We zijn in een intensieve dialoog met onze Poolse partners.'

Het is niet de eerste nieuwe wet van de in oktober gekozen regering die onder vuur ligt. Onlangs tekende de president van Polen een wet die de macht en onafhankelijkheid van het Grondwettelijk Hof indamt. Door de wet dient het Grondwettelijk Hof niet langer als controleorgaan van de regering. Ook daarover uitte de Europese Commissie haar bezorgdheid en waarschuwde ze voor een uitholling van de rechtstaat.

Harry van Bommel van de SP vraagt minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders Oettinger te steunen in diens plan om Polen het stemrecht te ontnemen wegens de nieuwe Poolse mediawet.

De Duitse eurocommissarris Günther Oettinger. Beeld AP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.