Euro-obligaties kunnen het vertrouwen in de euro herstellen

Niet alleen de probleemlanden, ook de gezonde landen in de eurozone zijn beter af met euro-obligaties, omdat zij het vertrouwen in de euro herstellen.

Volgens president Van Rompuy van de Europese Unie is het nog te vroeg om eurobonds, oftewel euro-obligaties, in te voeren, omdat de economieën van de eurolanden nog te veel uiteenlopen en er nog geen adequate sanctiemogelijkheden zijn om landen tot financiële discipline te dwingen.

Ook de gezonde eurolanden, Nederland en Duitsland voorop, zijn tegen euro-obligaties, omdat ze de probleemlanden belonen voor hun wanbeleid en de prikkel om orde op zaken te stellen verminderen. Verder zouden de gezonde landen duurder uit zijn, omdat de rente op euro-obligaties wordt bepaald door de stand van de economie en van de overheidsfinanciën in zowel de gezonde als de probleemlanden, en door de laatste wordt opgestuwd.

De genoemde bezwaren overschatten de risico's en gaan voorbij aan een aantal belangrijke voordelen. Op de eerste plaats: in geval van euro-obligaties wordt lening door individuele landen vervangen door gezamenlijke lening, met als gevolg dat de eurolanden garant staan voor elkaar. Dit betekent dat speculaties van de financiële markten tegen individuele landen tot het verleden behoren.

Een ander belangrijk voordeel is dat de probleemlanden door de lagere rente in een veel gunstiger uitgangspositie komen om orde op zaken te stellen. Hierdoor zullen ze naar de gezonde eurolanden convergeren, zoals algemeen gewenst, Nederland en Duitsland voorop. De ombuigingen waar de probleemlanden nu voor staan, zijn enorm en er bestaat een grote kans dat ze ondanks de goede voornemens en het noodfonds, niet gerealiseerd worden. Als dit daadwerkelijk gebeurt, zal de eurocrisis opnieuw fel oplaaien met alle problemen van dien.

Wat adequate sanctiemogelijkheden betreft, verschilt de situatie in het geval van euro-obligaties niet wezenlijk van de huidige situatie met het noodfonds als valscherm. Voor beide geldt dat geloofwaardige en doeltreffende controle en sanctiemogelijkheden nog moeten worden ontwikkeld. Het voorstel van Merkel en Sarkozy voor een Europese economische regering die het beleid van de eurolanden moet controleren en voor een schuldenrem in de Grondwet van de eurolanden, is daartoe een eerste stap.

Ook de gezonde landen zullen met euro-obligaties beter af zijn dan in de huidige situatie. Weliswaar zal de rente aanvankelijk stijgen, maar doordat verdere eurocrises uitblijven en de probleemlanden geleidelijk orde op zaken stellen, zal de rente dalen. De belangrijkste winst voor de gezonde landen bestaat echter uit de versterking van het vertrouwen in de euro. De huidige situatie met halfslachtige en onvoldoende maatregelen en een dreigend default van de probleemlanden, heeft het vertrouwen in de euro sterk ondermijnd.

Samen met het onvermogen van de Amerikaanse regering om de schulden en handelstekorten terug te dringen, heeft dit geleid tot een sterke daling van het vertrouwen van consumenten, producenten en beleggers met als gevolg stagnerende economische groei, oplopende werkeloosheid en een dreigende recessie.

Henk Folmer is hoogleraar economie aan de Rijksuniversiteit Groningen.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden