Euratom wordt niet vervolgd

Euratom, eigenaar van de kernreactor Petten en een deel van het terrein, wordt definitief niet vervolgd voor het plegen van milieudelicten....

Van onze verslaggever Sanne ten Hoove

Dit maakte minister Donner van Justitie dinsdag in de Tweede Kamer bekend. Volgens hem kan Euratom als werkmaatschappij van de Europese Unie niet voor een Nederlandse rechter worden gedaagd. Donner wees op de zogeheten Zetelovereenkomst die in 1961 met Euratom is gesloten. Daarin staat dat de organisatie immuniteit geniet op Nederlandse bodem.

Hij vertrouwt erop dat Euratom zich voortaan netjes aan de regels houdt. Het bedrijf zou welwillend meewerken aan nieuwe afspraken. 'Van een vrijstaat is dus geen sprake', bezwoer Donner, die de zaak 'niet op de spits' wil drijven.

Politieagenten constateerden in september 2003 dat Euratom zwaar giftige stoffen als zwavelzuur en zoutzuur verkeerd had opgeslagen. Donner ontkent dat er sprake was van 'Oost-Europese toestanden', zoals een betrokkene zaterdag in de Volkskrant meldde. Drie andere bedrijven worden wel vervolgd voor het plegen vanmilieudelicten op het reactorterrein. Donner was op de hoogte van de invallen.

PvdA-Kamerlid Samsom, die de kwestie in het parlement aan de orde stelde, reageerde verbolgen. 'Hier kan geen sprake zijn van immuniteit. Het recht moet zijn loop hebben.' Ook GroenLinks-Kamerlid Duyvendak wil datEuratom alsnog wordt aangepakt. Volgens hem is gebrekkige handhaving de oorzaak van de misstanden. 'De sancties moeten daarom fors worden vergroot zodat de bazen op hun sodemieter krijgen.'

Het ministerie van Buitenlandse Zaken had de Europese Commissie in februari dit jaar al schriftelijk meegedeeld dat het OM niet bevoegd was om te vervolgen. Bij het OM werd woedend op deze brief gereageerd. Hij werd opgevat als een toezegging dat Euratom niet vervolgd zou worden. Donner concludeerde dat Euratom in Nederland inderdaad immuniteit bezit, waarna de dagvaarding werd ingetrokken. Daarbij speelde mee dat zo een diplomatiek conflict met de Europese Commissie kon worden voorkomen.

D66-Kamerlid Van der Ham vroeg Donner om de Zetelovereenkomst met Euratom open te breken, zodat kleine overtredingen bestraft kunnen worden. De CDA-bewindsman wees dit van de hand. 'Wij kunnen natuurlijk ten oorlog trekken tegen de Europese Unie. Dat is het enige wat rest. Of wij moeten de verdragen met de EU opzeggen en eruit stappen.' Sancties zijn volgens Donner niet nodig om Euratom in het gareel te houden. 'Het strafrecht is alleen nodig om een onwillig paard te laten drinken. Dat is hier niet nodig. De problemen worden opgelost.'

Staatssecretaris Van Geel van Milieu erkende dat de gemeente Zijpe de controle op milieuregels heeft laten versloffen. De handhaving op het reactorterrein zou nu op orde zijn. Op haar beurt ontkent de gemeente Zijpe dit. Door geldgebrek zou er een tekort bestaan aan voldoende gekwalificeerd personeel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden