EU waarschuwt lidstaten tegen eenzijdige stappen

Jose Manuel Barroso, de voorzitter van de Europese Commissie, heeft de EU-landen opgeroepen geen unilaterale stappen te nemen na de afwijzing van de Europese Grondwet in Nederland....

Van onze correspondent Bert Lanting

Barroso zei dat hij de EU-leiders om ‘duidelijkheid’ zal vragen op de Europese top die half juni in Brussel wordt gehouden. De Luxemburgse premier Juncker, die momenteel voorzitter is van de Europese Unie, zei er echter vanuit te gaan dat de EU-leiders dan zullen besluiten om het ratificatieproces te laten doorgaan. Hij maakt dat op uit de contacten die hij de afgelopen dagen met zijn Europese collega’s heeft gehad.

Volgens Juncker moeten ook de burgers in de veertien EU-landen die zich nog niet hebben uitgesproken over de Grondwet de gelegenheid krijgen over het document te debatteren.

‘Dit is een moeilijk moment voor Europa, maar we zullen het wel doorstaan,’ zei Barroso. Ook Juncker klonk uiterst teleurgesteld. ‘Europa inspireert de mensen niet meer tot dromen,’ constateerde hij.

Volgens Juncker is het van belang dat de EU-leiders op hun top over ruim twee weken laten zien dat ‘Europa werkt en beslissingen kan nemen.’ ‘Er is veel onzekerheid in de buitenwereld over Europa. Dat is gevaarlijk. Dat brengt het risico met zich mee dat de invloed van de EU op het wereldtoneel vermindert.’

Juncker liet doorschemeren dat hij kost wat kost wil proberen op de top een akkoord te bereiken over de meerjarenbegroting van de EU. Daarover zijn de EU-landen tot nog toe diep verdeeld. Maar volgens Juncker zijn de EU-landen ‘nu meer dan ooit verplicht een akkoord te bereiken over de meerjarenbegroting.’

Eurocommissaris Neelie Kroes (Concurrentiebeleid) was geschokt door de uitslag uit Nederland. Volgens haar zou het echter verkeerd zijn het nee uit te leggen als een stem tegen Europa. Ze ziet het wel als een signaal dat de burgers vinden dat de EU soms ‘te snel’ gaat. ‘Het is te weinig zichtbaar wat waarom wanneer gebeurt,’ zei zij. Ze noemde de uitslag een ‘hartekreet’ van de burgers waarmee ze ‘de politiek aan het verstand willen brengen dat ze niet zonder ons over ons mag beslissen’.

‘Dit is verpletterend,’ reageerde europarlementariër Ria Oomen-Ruyten (CDA). ‘Het is veel erger dan ik had verwacht. Het is heel ernstig. Kennelijk zijn we er niet in geslaagd het grondwettelijk verdrag uit te leggen.’ Maar volgens Oomen-Ruyten moeten de EU-landen toch doorgaan met de stemmingen over de Grondwet.

De Duitse bondskanselier Gerhard Schröder waarschuwde dat ‘de crisis rondom de ratificatie van de Grondwet geen algemene crisis over Europa moet worden.’

De Franse president Jacques Chirac klonk somber: ‘Deze nieuwe negatieve uitslag in een land dat de Unie heeft opgericht en gecommitteerd is aan Europa, doet de verwachtingen, vragen en bezorgdheid over de ontwikkeling van het Europese project groeien.’

Jack Straw, minister van Buitenlandse Zaken van Groot-Brittannië: ‘Bij het oordeel van deze referenda rijzen fundamentele vragen over de toekomst van Europa.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden