Nieuws

EU scherpt exportregels aan van coronavaccin: meer oog voor eigen burgers

De EU heeft sinds 1 december vorig jaar zeker 77 miljoen vaccindoses tegen corona geëxporteerd. Dat zijn er bijna net zoveel als de EU zelf van de vaccinmakers ontving: 88 miljoen doses. Om de EU-burger beter te helpen besloten de Europese regeringsleiders donderdagavond de vaccinexport aan banden te leggen.

Charles Michel en Ursula von der Leyen vlak voor een persconferentie aan het einde van de Europese top. Beeld REUTERS
Charles Michel en Ursula von der Leyen vlak voor een persconferentie aan het einde van de Europese top.Beeld REUTERS

De leiders steunden het voorstel dat de Europese Commissie eerder deze week presenteerde, om de exportregels aan te scherpen. Bij het verlenen van een vergunning voor de vaccinuitvoer wordt nu ook meegewogen of het ontvangende land zelf vaccins (of ingrediënten ervoor) exporteert en wat de vaccinatiegraad is. Eerder keek de EU alleen of het exporterende bedrijf zijn verplichtingen aan de EU is nagekomen.

De aanscherping van de exportregels kan vooral het Verenigd Koninkrijk raken. Dat importeerde 20 miljoen doses vanuit de EU, tweederde van het totaal aantal dat het gebruikt heeft. De vaccinatiegraad in het Verenigd Koninkrijk is mede dankzij deze import veel hoger dan in de EU.

Vrees voor verstoorde handelsrelaties

Premier Rutte en enkele andere leiders maanden de Commissie tot voorzichtigheid bij het inzetten van de nieuwe exportrestricties. ‘Het beste is dit pistool ongeladen te laten’, zei Rutte na afloop van de EU-top. Hij vreest verstoorde handelsrelaties waardoor iedereen straks slechter af is. Tegelijkertijd onderkende Rutte de onevenwichtigheid bij de export. ‘We moeten ook aan onze belangen denken. De Commissie doet er goed aan voorzichtig met de restricties om te gaan.’

Bondskanselier Merkel hoopt dat Londen en Brussel tot een afspraak komen over een eerlijker verdeling van de vaccins. ‘We verdedigen de wereldwijde productieketens en zijn tegen protectionisme, maar natuurlijk willen we ook onze eigen burgers beschermen.’

‘Eerlijk deel’

Commissievoorzitter Von der Leyen benadrukte dat de EU een ‘eerlijk deel’ van de vaccins wil. Vooral het Brits-Zweedse AstraZeneca levert een wanprestatie: het levert de EU-landen dit eerste kwartaal hooguit 30 miljoen doses (zelfs daar wordt aan getwijfeld) terwijl het 120 miljoen doses contractueel had toegezegd. Voor het tweede kwartaal zijn de verwachtingen van AstraZeneca ook al fors bijgesteld: geen 180 miljoen doses maar 70 miljoen.

Von der Leyen maakte duidelijk dat exportvergunningen voor AstraZeneca heel scherp zullen worden beoordeeld. De grootste exporteur van in de EU gemaakte vaccins is sowieso BioNTech-Pfizer, waarmee de EU wel een goede relatie heeft.

De EU verwacht tussen april en juni ruim 300 miljoen vaccindoses te ontvangen, onder meer van BioNTech-Pfizer, Moderna, Johnson & Johnson en AstraZeneca. De EU hoopt dat aan het eind van de zomer (21 september) 70 procent van de volwassenen in de EU is gevaccineerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden