EU procedeert tegen Polen vanwege omgang met rechtsstaat

De Poolse omgang met de rechtsstaat is reden voor de Europese Commissie een officiële procedure tegen het land te beginnen. Dat maakte vicevoorzitter Frans Timmermans woensdag bekend. Hij uitte in december al zijn zorgen over onder meer de aanstelling van rechters bij het Grondwettelijk Hof en wetten die de onafhankelijkheid van dit hof inperken.

Timmermans maakt de procedure tegen Polen bekend. Beeld AFP

Die bezorgdheid is er volgens Timmermans, ondanks maanden van intensieve gesprekken met de eurosceptische regering in Warschau, nog steeds. 'Helaas', aldus Timmermans, die zei dat de waarschuwing 'focus' aan de vervolggesprekken moet geven.

'De constructieve gesprekken moeten nu worden vertaald in concrete stappen om de risico's voor de rechtsstaat weg te nemen', zei Timmermans woensdag. 'Laat ik duidelijk zijn: de Commissie wil zich niet mengen in politieke discussies in Polen, maar helpen een oplossing te vinden. Het gaat ons als hoeder van de EU-verdragen om het verdedigen van de rechtsstaat.'

Het is eerste keer dat Brussel gebruikmaakt van de rechtsstaatprocedure, die het sinds 2014 heeft. De stap die nu is genomen wordt een Opinie genoemd en dient om de bezorgdheid officieel te maken. Dat zou eigenlijk vorige week al gebeuren, maar dat werd uitgesteld omdat er signalen waren dat een oplossing in zicht was.

Dialoog

De Poolse minister van Justitie Zbigniew Ziobro noemde de Opinie in een reactie 'eenzijdig'. 'Ik ben verrast en bedroefd door de verklaring van de Europese Commissie, die de kans heeft gehad om te zien dat de regering naar een compromis aan het kijken was.'

Als Polen niet met een adequate reactie komt, kan Brussel aanbevelingen doen, zoals bijvoorbeeld het opleggen van een deadline om de bekritiseerde wetten aan te passen. Als het Oost-Europese land die niet opvolgt zou het zijn stemrecht in de EU (tijdelijk) kunnen kwijtraken.

Polen is tot nu toe niet bepaald gecharmeerd geweest van de Europese kritiek en opperde onlangs naar het Europees Hof van Justitie te stappen om de rechtmatigheid van het Brusselse besluit te laten toetsen. De Poolse premier Beata Szydlo heeft volgens Timmermans echter gezegd de dialoog voort te willen zetten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.