EU begint pr-campagne om vluchtelingen te weren

De EU begint eind dit jaar een publiciteitsoffensief dat potentiële migranten moet ontmoedigen naar Europa te komen. Daarin zal worden beklemtoond dat economische vluchtelingen geen kans maken op een verblijfsvergunning en dat echte vluchtelingen zich moeten schikken naar het land dat hun wordt toegewezen.

Vluchtelingen komen aan op Lesbos. Beeld anp

Daarnaast besloten de Europese bewindslieden voor Justitie en Migratie maandag tot een onderzoek naar het opzetten van speciale 'afhandelcentra' - in en aan de buitengrenzen van de EU - waar direct wordt onderzocht of een migrant mag blijven of niet. Betrokken diplomaten spreken over 'transitzones', ondersteund door de Europese Commissie, het Europees asielagentschap EASO en Frontex, de EU-organisatie die de bewaking van de Europese buitengrenzen coördineert. Nederland bepleit al langer dat vluchtelingen op den duur alleen buiten de EU een verblijfsvergunning kunnen aanvragen.

Lees ook: Verdeling vluchtelingen in EU stokt nog steeds

Lees ook: Terwijl de opvang in Griekenland verder verslechtert, stokt de spreiding van de migranten in Europa. Op papier lijkt het geregeld, maar er zijn nog weinig concrete toezeggingen van de EU-landen. (+)

Tijdens een extra vergadering over de vluchtelingencrisis stelden de bewindslieden dat het 'de hoogste tijd is' voor een offensief tegen de sprookjes en valse verhalen van de mensensmokkelaars. De pr-campagne is bedoeld om de 'aantrekkelijkheid' van de EU te verminderen en te voorkomen dat migranten voor veel geld hun leven op het spel zetten tijdens een gevaarlijke overtocht of hachelijk reis over land naar Europa.

Duidelijk moet worden dat Europa alleen echte vluchtelingen opneemt, dat die geen keuze hebben waar ze heen gaan, dat ze moeten meewerken met de plaatselijke autoriteiten of anders alsnog met uitzetting (inclusief preventieve detentie indien nodig) te maken krijgen. Verschillende Oost-Europese lidstaten bekritiseren de Europese Commissie al geruime tijd wegens het gebrek aan communicatie over de aanpak van de migratiestroom. 'Een complete communicatieblunder', stelt een vertegenwoordiger van één van die landen. 'Eindelijk wordt nu een eerste stap gezet hier iets aan te doen.' Anti-immigratiepartijen in Zweden en Denmarken zijn op eigen initiatief al aan een ontmoedigingsoffensief begonnen met advertenties en pamfletten in landen vanwaar migranten vertrekken.

De vluchtelingencrisis zorgt al maanden voor spanningen tussen de lidstaten en resulteert in het ene spoedberaad na het andere. Vanaf woensdag komen de regeringsleiders van de EU en tientallen Afrikaanse landen bijeen in Valletta (Malta) om de stroom vluchtelingen uit Afrika in te dammen. Direct na afloop van die topontmoeting vergaderen de EU-leiders verder over eventuele nieuwe maatregelen om de migratiecrisis te lijf te gaan.

Opvallend is de afhoudende reactie van de justitieministers op het Commissievoorstel om vluchtelingen op den duur automatisch en verplicht te spreiden over de lidstaten. Volgens diplomaten wordt dit idee stilletjes begraven, ook al is Duitsland een voorstander. Zij vinden dat de 'eenmalige' herverdeling van 160 duizend vluchtelingen in Griekenland en Italië over de rest van de EU vooral heeft geleid tot bittere ruzies en frustratie.

De ministers beloven verder - niet voor het eerst - eerdere afspraken daadwerkelijk uit te voeren. Daarbij gaat het om meer en betere opvang voor migranten, het aanbieden aan Rome en Athene van de toezegde 'spreidingsplekken' (pas ruim 100 van de 160 duizend vluchtelingen zijn herverdeeld), geld en goederen voor humanitaire hulp voor vluchtelingen op de Westelijke Balkan en extra personeel voor EASO en Frontex. Ook moet Europol in Den Haag een apart centrum tegen mensensmokkelaars opzetten.

Een pamflet van de rechts-populistische Zweden Democraten dat op Lesbos wordt uitgedeeld. Beeld .

Lees ook: 'Geld voor migranten blijft hangen in Athene'

De Griekse en Italiaanse klachten dat de EU-landen hen in de kou laten staan met de migranten, leidt in Brussel tot gefronste wenkbrauwen. 'Laat ze eerst orde op zaken stellen in eigen land', is de reactie van betrokken EU-ambtenaren. 'Er ligt genoeg geld op de plank voor beide landen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden