Eritrea-besluit niet volgens het Haagse boekje

Menig Kamerlid heeft zich wekenlang geërgerd aan de geheimzinnigheid rond de vredesmissie in Eritrea. We moesten onze informatie uit de kranten halen, luidt hun klacht....

De voorbereiding van de VN-vredesmissie is niet verlopen volgens het boekje, dat wil zeggen: volgens de aanbevelingen van de commissie-Bakker, die talrijke gebreken signaleerde in de Haagse besluitvorming over eerdere militaire operaties.

De commissie-Bakker hield gisteren op te bestaan. Veel suggesties voor een beter, helder beslissingsproces werden door de Kamer overgenomen. Maar een van de belangrijkste aanbevelingen werd getorpedeerd. Die luidde dat de Kamer moet worden geïnformeerd zodra Nederland een informeel aanbod doet aan de VN of een andere internationale organisatie, 'ongeacht de omvang van de Nederlandse bijdrage'. Of het nu gaat om een enkele hospik dan wel om achthonderd mariniers, de Kamer zou vroegtijdig op de hoogte moeten zijn.

Te vroeg, vond een Kamermeerderheid. Zo zei de VVD'er Wilders: 'We moeten niet willen meeregeren'. Maar premier Kok kwam de commissie-Bakker (genoemd naar de naamgever, een D66'er) enigszins tegemoet. In het vervolg wil het kabinet de Kamer summier op de hoogte stellen, 'nadat het besloten heeft de mogelijkheden van de inzet van Nederlandse militaire eenheden te gaan onderzoeken.'

Notificatie, heet dat. Die notificatie zal gebeuren via een korte brief. Daarin staat nog geen analyse van de veiligheidsrisico's, waarom Bakker en de zijnen uitdrukkelijk hadden gevraagd. Volgens de PvdA'er Koenders kan de Kamer een briefje van het kabinet voor kennisgeving aannemen. 'Wie zwijgt, stemt nog niet toe.' Net als de liberaal Wilders is Koenders voorstander van controle achteraf. De vrees is dat de Kamer zich bindt aan een nog te nemen kabinetsbesluit.

Dat staat haaks op de stelling van de commissie-Bakker dat het parlement er niet vroeg genoeg aan te pas kan komen. Want 'de regering kan slechts met de grootste moeite terugkomen van een informeel aanbod' voor het uitzenden van troepen. Op straffe van internationaal gezichtsverlies.

Het staat de Kamer uiteraard vrij de betrokken ministers aan de tand te voelen als zij eenmaal een briefje hebben gestuurd. Temeer als er een 'brede maatschappelijke discussie' ontstaat , zoals de afgelopen weken over troepen voor Afrika.

Sterker nog, een zichzelf respecterende Kamer kan het zich niet veroorloven na de notificatie te wachten op een kant en klaar kabinetsbesluit. Om informatie, hoe minimaal ook, achteloos terzijde te schuiven 'moet je wel een raar Kamerlid zijn', zei een parlementslid zelf.

De voorbereiding van de Eritrea-missie is evenmin volgens het 'boekje van Bakker' verlopen, omdat sommige Kamerleden zich lieten verleiden tot informele contacten met bewindslieden. Fout, volgens 'Bakker': 'Het gebruik van vertrouwelijke briefings dient zoveel mogelijk te worden vermeden.' Zelfs Kamerleden uit fracties die deze stelling delen, waren nieuwsgierig genoeg - of vonden zich belangrijk genoeg - om een informatievoorsprong op collega's te halen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden