Profiel

Eric Wiebes: uitstekende probleemoplosser en 'ook nog een leuke vent'

Eric Wiebes wordt morgen hoogstwaarschijnlijk benoemd als de nieuwe staatssecretaris van Financiën. Wat weten we over de 50-jarige ex-consultant?

Eric Wiebes. Beeld anp

Politiek commentator Felix Rottenberg schreef vorig jaar een column in Het Parool over Eric Wiebes, de man van wie morgen hoogstwaarschijnlijk officieel bekend wordt dat hij Frans Weekers opvolgt als staatssecretaris van Financiën. In de column verhaalt Rottenberg over hoe premier Rutte eens een speech over de kredietcrisis moest houden, toen bleek dat er door een miscommunicatie niets was voorbereid. Wiebes, destijds topambtenaar op het ministerie van Economische Zaken, schreef voor Rutte in drie kwartier 'een voortreffelijke toespraak, doorspekt met feiten en voorbeelden'. Toen Amsterdam in 2010 een nieuwe VVD-wethouder zocht, schoof Rutte Wiebes naar voren. 'Eric Wiebes; steengoed, een kei', zou Rutte hebben gezegd.

De afgelopen vier jaar beschaamde Wiebes het vertrouwen van de VVD-top niet. De wethouder verkeer en vervoer deinsde de afgelopen vier jaar niet terug voor hoofdpijndossiers als de taxibranche, de gemeentelijke ICT, luchtkwaliteit en de Noord-Zuidlijn. Technische kwesties die al jaren niet lekker liepen en de stad op kosten joegen. Met minder geld meer doen, bleek zijn motto. 'Meer effect per euro', noemde hij het zelf. Zo kondigde de volgens Het Parool 'financiële tovenaar' aan dat hij de lucht in de stad anderhalf keer schoner kreeg voor twee derde van het geld dat oorspronkelijk was begroot. Eenzelfde truc haalde hij uit met de aanleg van meer parkeerplaatsen en tegelijkertijd een besparing van 60 miljoen euro op het parkeerbeleid.

Ook gaf hij vaak gevraagd en ongevraagd advies, zoals over de uitbreiding van het trein- en wegennet tussen Almere en Schiphol, die honderden miljoenen aan besparingen moeten opleveren. Onlangs werd hij door Staatssecretaris Wilma Mansveld (Spoor) benoemd als lid van een adviescommissie voor het spoor. En dan is het ook nog 'een leuke, aardige vent', zo klinkt het op het Amsterdamse stadhuis. Wel is er wel eens kritiek op het tempo waarmee Wiebes vooruit wil. 'Zijn intelligentie is soms een kwelling. Het stopt nooit', aldus een ambtenaar in Het Parool.

Reizigster Linde ten Broek (M) werd door wethouder Eric Wiebes (L) en Noord/Zuidlijn-directeur Peter van Dijk (R) uitgenodigd om de nieuwe hal van het metrostation Amsterdam Centraal te openen, november 2011. Beeld anp

Opmerkelijke overstap
Wiebes, opgeleid als werktuigbouwkundige in Delft, maakte carrière als consultant. Eerst bij het strategiegigant McKinsey en later, in 1992, voor zijn eigen kantoor OC&C. Ook schreef hij een aantal managementboeken over strategie en organisatieverandering, met titels als 'De eerste drie maanden van een nieuwe toekomst'.

In 2004 maakt hij een opmerkelijke stap. Ondanks een florerend eigen bedrijf begint hij bij het ministerie van Economische Zaken. 'Wij consultants zijn voornamelijk bezig met de vraag hoe een bedrijf meer winst kan maken, maar bij de overheid zijn er nog veel meer belangen. En dat is precies wat Eric zoekt: ingewikkelde puzzels', aldus een oud-collega in 2012 tegen de Volkskrant. Zelfs Wiebes' vakanties staan in het teken van zijn zoektocht naar oplossingen. In 2010 bezocht hij tien Europese steden om te kijken hoe het openbaar vervoer daar was geregeld. Nu bezoekt hij Amerikaanse steden om te bestuderen hoe die omgaan met groei en krimp.

Met zijn liberale profiel zit het wel goed. Hij schreef (in z'n eentje) het nieuwste verkiezingsprogramma voor de Amsterdamse VVD en stelde vorig jaar voor de helft van de sociale huurwoningen in Amsterdam te verkopen. 'Het is een liberaal, maar partijlidmaatschap is vooral een vereiste om aan de knoppen te mogen zitten', aldus een voormalige collega.

Als Wiebes vanaf morgen aan de knoppen mag zitten bij de Belastingdienst kan hij zijn hart ophalen. De afgelopen maanden bleken er bij de fiscus problemen genoeg te bestaan. Een harde les ligt echter ook op de loer. Op het Binnenhof is een goede communicatie soms minstens zo belangrijk als een goede oplossing. Frans Weekers weet er alles van.

 
Bij de overheid zijn er nog veel meer belangen. En dat is precies wat Eric zoekt: ingewikkelde puzzels
Oud-collega
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.