Erdogan wél voor integratie

Vooral ophef buiten Duitsland over toespraak Turkse premier...

Van onze correspondent Sander van Walsum

BERLIJN Buiten Duitsland heeft de rede die de Turkse minister-president Tayyip Erdogan zondag in Keulen heeft gehouden meer aandacht getrokken dan in de Bondsrepubliek zelf. Volgens verschillende persbureaus had Erdogan de 16 duizend aanwezige landgenoten aangespoord om zich vooral niet te veel aan het gastland aan te passen.

Maar dit is wat hij (onder meer) zei: ‘Turks is jullie moedertaal. Natuurlijk moeten jullie haar leren, en jullie moeten haar jullie kinderen bijbrengen. Maar jullie moeten de taal van het land waar jullie leven evengoed beheersen. En jullie moeten ook aan het politieke leven deelnemen. (*) Wij moeten onszelf niet als vreemdelingen zien, maar als wezenlijk element van dit land.’ Daarbij moeten de Turken hun eigen culturele identiteit echter koesteren, ging Erdogan verder. ‘Men kan van jullie niet verwachten dat jullie assimileren. Assimilatie is een misdrijf tegen de menselijkheid.’

In de media-verslagen van de Turkse toogdag in Keulen ontbrak de eerste passage, of werd ze geïnterpreteerd als kanttekening bij Erdogans oproep tot integratie. En dat was niet zo gek, want de minister-president heeft de opvatting dat Turken in den vreemde zichzelf niet moeten verloochenen sinds 2006 in meerdere toespraken voor Duitse Turken geventileerd. En ook bij andere gelegenheden, zoals tijdens zijn bezoek aan het Bundeskanzleramt, afgelopen vrijdag, toen hij zijn credo herhaalde: ‘ja tegen integratie, nee tegen assimilatie’. De gastvrouw, bondskanselier Merkel, voelde niet de behoefte om hem tegen te spreken. Integendeel: zij prees de matiging die Erdogan tijdens zijn vierdaags bezoek aan Duitsland had betracht.

Die waardering was vooral ingegeven door Erdogans vermaningen tot rust na de brand in Ludwigshafen waarbij vorige week zondag negen Turken om het leven kwamen. Erdogan riep de Turkse media – die een racistische aanslag vermoedden – op tot terughoudendheid. Tijdens een rede op de rampplek sprak hij woorden die in de Duitse media een grotere attentiewaarde genoten dan de veronderstelde oproep aan Turken om zich van het gastland af te wenden: ‘Wij zijn toch allemaal mensen.’ Eén commentator wenste deze platitude zelfs met het Ich bin ein Berliner van John F. Kennedy te vergelijken.

Daarmee is niet gezegd dat Erdogan met zijn vierdaagse toernee door de Bondsrepubliek louter bijval heeft geoogst. Er zijn bezwaren geuit tegen het besloten karakter van de bijeenkomst in Keulen, en tegen de bewieroking die Erdogan zich bij deze gelegenheid heeft laten welgevallen. De Beierse CSU-minister van Europese Zaken Markus Söder sprak de verdenking uit dat de premier de oprichting van een partij voor Duitse Turken – bijna twee miljoen zielen sterk – voorbereidt.

Erdogans pleidooi voor de uitzending van Turkse docenten naar Duitse scholen – gedaan tijdens een gesprek met bondskanselier Merkel – werd eveneens negatief onthaald. Niet alleen door Duitse politici, maar ook door vertegenwoordigers van de Turks-Duitse gemeenschap. Zij wijzen erop dat al Turks op Duitse scholen wordt onderwezen, en dat daarvoor beter docenten kunnen worden ingezet die in Duitsland zijn opgeleid.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden