'Er moet een oplossing komen voor het probleem van de parades' Politici pogen vrede Ulster te redden

Premiers, partijbazen en andere politici probeerden woensdag het bijna overleden Noord-Ierse vredesproces nieuw leven in te blazen. In Londen, Belfast, Dublin en Straatsburg werd gesproken over de 'catastrofale gebeurtenissen' van de afgelopen week in de provincie en over de wijze waarop een nieuwe burgeroorlog in Noord-Ierland kan worden voorkomen....

BERT WAGENDORP

Van onze correspondent

Bert Wagendorp

LONDEN

Ondertussen kondigden zevenhonderd bewoners van de katholieke wijk rond Lower Ormeau Road aan dat zij de politie van Ulster, het Britse ministerie van Defensie en de leider van de Orangisten, Martin Smyth, voor de rechter zullen dagen. Hun aanklacht luidt 'onterechte hechtenis en onwettige detentie': tijdens de Oranjeparade door Lower Ormeau Road, vorige week vrijdag, mochten zij 24 uur lang hun huizen niet verlaten. De wijkbewoners willen ook dat de rechter een verbod uitspreekt over dergelijke ingrijpende maatregelen bij volgende parades.

De eerstvolgende parade waarbij mogelijk problemen kunnen ontstaan, is die van de Apprentice Boys of Derry, een aan de Orangisten verwante organisatie in Londonderry, op 10 augustus. Van verschillende kanten is de afgelopen dagen gewaarschuwd dat het daarbij tot 'ernstige confrontaties' kan komen. De afgelopen week kwam het in Londonderry tot hevige botsingen tussen politie en katholieke jongeren.

Katholieke burgers uit Noord-Ierland pleitten woensdag in Dublin, in gesprekken met de Ierse premier Bruton en andere politici, voor de aanwezigheid van internationale waarnemers bij controversiële parades.

De leider van de Ierse oppositie, Bertie Ahern, kondigde aan Europarlementariërs te vragen als waarnemers op te treden bij de komende mars in Londonderry.

De Ierse minister van Buitenlandse Zaken Spring sprak woensdag het Europees Parlement in Straatsburg toe over de situatie in Noord-Ierland. Hij pleitte voor een 'nieuw begin' van de Brits-Ierse pogingen het conflict te beëindigen.

Spring sprak met nadruk over het probleem van de parades, die de laatste jaren steeds voor crises in de verhoudingen tussen protestanten en katholieken zorgen. 'Er moet een oplossing komen voor het probleem van de controversiële parades, die de recente onrust hebben veroorzaakt', zei hij. 'Geweld kan een uitlaatklep zijn voor frustratie, maar het kan een slechte situatie alleen maar verder verslechteren en het zal de problemen die eraan ten grondslag liggen niet oplossen.'

Vandaag zal, in het kader van de Anglo-Ierse conferentie, in Londen een gesprek plaatsvinden tussen Spring en de Britse minister voor Noord-Ierland, Mayhew. De twee hadden dinsdag ook al een ontmoeting, om de op een dieptepunt belande relatie tussen Ierland en Groot-Brittannië te verbeteren. Belangrijk onderwerp van gesprek zal een aanvaardvare route voor de mars in Londonderry zijn.

Fianna Fail-leider Ahern had woensdag in Dublin een gesprek van een uur met Sinn Fein-leider Gerry Adams. Ahern zei ervoor te zullen pleiten dat de contacten op ministerieel niveau met Sinn Fein, die sinds het einde van het IRA staakt-het-vuren zijn opgeschort, zullen worden hervat.

Gerry Adams zei in Dublin dat de betrokkenheid bij het vredesproces van zijn partij 'nog even diep is als altijd'. Adams riep op tot een herziening van de uitgangspunten van de vredesbesprekingen. 'Er kan na de catastrofale gebeurtenissen van de afgelopen week geen sprake zijn van business as usual', zei hij. Sinn Fein is van het vredesoverleg uitgesloten, zolang de IRA het staakt-het-vuren niet herstelt.

In Londen begon de Britse premier John Major met een serie gesprekken met leiders van Noord-Ierse partijen. De eerste die woensdag langskwam was John Hume, partijleider van de SDLP. Hume drong er bij Major op aan ervoor te zorgen dat de vredesbesprekingen in Belfast snel tot 'echte, substantiële' discussies zullen uitgroeien.

In Belfast riep de Amerikaanse voorzitter van de vredesbesprekingen, Mitchell, de deelnemers woensdag eveneens op de eindeloze beraadslagingen over procedurekwesties te staken en spijkers met koppen te slaan. UUP-afgevaardigde Maginnis zei echter dat de emoties momenteel nog te veel de overhand hebben, om tot zakelijke besprekingen te komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden