'Er kan niks meer in de trein'

De nieuwe treinen zijn soberder, zakelijker en efficiënter. De romantische reiziger komt amper nog aan zijn trekken. 'Binnenkort mogen we allemaal staan.'..

Van onze verslaggever Addy Hennekes

Een man wurmt zich door het gangpad van de volle stoptrein van Duivendrecht naar Leiden. 'Pardon. Mag ik even?' Hij perst zich tussen de Schipholgangers door om in het toilet te verdwijnen.

Volgens de Spoorwegen is deze man een uitzondering. De meeste gebruikers van stoptreinen hebben geen enkele behoefte onderweg een toilet te gebruiken, zegt NS-woordvoerster Flore Kraaijeveld. 'De toiletten worden vaak gesloopt en zijn smerig. Het schoonmaken kost veel geld.'

Zo langzamerhand begint de trein steeds meer op een metro te lijken. Roken mag niet, naar de wc gaan kan niet, althans niet in de stoptrein, en er valt niks te eten. De stoptrein is kortom niet echt gezellig meer. Dat is ook de reden dat de NS de nieuwste stoptreinen een andere kleur geeft. Ze worden wit. De kleur geel blijft gereserveerd voor de intercity's en de sneltreinen.

Het aantal stoelen neemt ook snel af. De ouderwetse coupé wordt vervangen door grote balkons met aan de wanden enkele klapstoeltjes. Om mensen zo snel mogelijk in en uit te laten stappen, zijn de deuren een stuk breder. Alles staat in het teken van efficiëntie en punctualiteit. 'Volgens ons eigen onderzoek wordt een toilet op een treinrit van een kwartier bijna niet gebruikt', zegt Kraaijeveld. 'Dus laten we ze in de nieuwe Sprinters eruit. Dat scheelt weer vier zitplaatsen.' Reizen met de trein wordt zakelijker en minder romantisch. De nieuwe treinen hebben geen afgesloten coupés meer. In het kader van de veiligheid zijn alle afscheidingswanden van glas.

Niet iedereen is even blij met deze verzakelijking. 'Binnenkort schrappen ze alle stoeltjes, mogen we allemaal gaan staan', verzucht Jaap Blanchard uit Hoorn. Zittend op zijn aktentas bij een rookpaal op Duivendrecht rookt hij een sigaretje. 'Je kan niks meer. Er is niets meer te krijgen in de trein en nou kan je ook al niet naar de wc.' Hij drukt zijn sigaret uit in de rookpaal.

Ook de behoefte aan een wc blijkt groot. Een ritje met de stoptrein naar Leiden leert dat binnen tien minuten vier reizigers het toilet gebruiken, ondanks een walm van urine door de coupé.

Als de trein stopt op station Leiden hebben er zeven rezigers gebruik gemaakt van het toilet. Op de terugweg naar Duivendrecht ziet de wc er op het oog netjes uit. Geen stank en losliggende flarden wc-papier. Driemaal gaat er iemand naar binnen.

Barry Bleekermolen reist dagelijks tussen Alkmaar en Amsterdam, toch gaat hij voor geen goud naar het treintoilet. 'Da's toch een grote zooi.' Dat de toiletten geschrapt gaan worden zal hem een zorg zijn. 'Dat je niet kan roken in de trein, dat is veel erger.'

'Het wordt steeds minder allemaal', stelt Blanchard somber. 'Het is echt onzin dat de toiletten niet gebruikt worden, ik ga zelf ook geregeld. Echt schoon zijn ze niet, maar smerig is het allemaal ook niet.'

Reizigersvereniging Rover voelt zich 'belazerd' door NS. Volgens Rikus Spithorst verschraalt de service van de Spoorwegen zienderogen. 'Eerst verdwenen de koffiekarretjes. Daarna verdwenen de rokerscoupés en nu weer de toiletten. Terwijl wij als advies hadden gegeven ze te houden. Nu wordt ons tussendoor medegedeeld dat de toiletten zijn geschrapt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden