'Enron-top handelde fors met voorkennis'

Een vooraanstaand Congreslid heeft de leiding van de failliete Amerikaanse energiegigant Enron beschuldigd van aandelenhandel met voorkennis. Een exclusief groepje van 29 topfiguren in het bedrijf verkocht de afgelopen twee jaar voor maar liefst 1,1 miljard dollar aan aandelen, tot vlak voordat de onderneming ten onder ging....

Van onze correspondent Bert Lanting

'Er zijn tamelijk sterke bewijzen dat het om handel met voorkennis ging', liet het Democratische Congreslid John Dingell van de commissie voor energie en handel, die een onderzoek naar de gang van zaken bij Enron instelt, gisteren weten.

Het onderzoek draait vooral om de vraag wanneer de top van Enron doorkreeg dat het bedrijf in problemen verkeerde. Eind augustus verzekerde topman Kenneth Lay de werknemers nog in een interne e-mail dat hij zich 'nooit beter had gevoeld over de vooruitzichten voor de onderneming'. Een paar maanden later was Enron, eens het op zes na grootste bedrijf van de Verenigde Staten, failliet.

Lay heeft nu een reeks processen aan zijn broek, onder meer van Amalgamated Bank, die flink in het bedrijf had belegd.

De bank beschuldigt Lay en de andere toplieden van het bedrijf ervan dat ze de aandeelhouders en de werknemers opzettelijk hebben misleid. Terwijl Lay en zijn collega's kans zagen een groot deel van hun aandelenopties op tijd te verzilveren, bleven de meeste werknemers met waardeloze aandelen zitten. Extra pijnlijk is dat hun pensioenplan vaak voor een groot deel uit Enron-aandelen bestond.

In totaal verkocht Lay tussen 1999 en juli 2001 voor 101 miljoen dollar aan aandelen. Een andere topmanager, Lou Pai, verkocht zelfs voor 354 miljoen dollar aan aandelen. Het totaalbedrag dat de 29 topmanagers binnenhaalden, kwam bijna overeen met de totale waarde van de Enron-aandelen van de overige twintigduizend werknemers samen.

Amalgamated Bank probeert nu via de rechter beslag te laten leggen op de bankrekeningen van de Enron-top, maar dat is tot nog toe niet gelukt.

Het Enron-fiasco heeft tot een nieuwe discussie geleid over de gigantische bonussen die topmanagers zichzelf vaak toebedelen. Vooral het feit dat elf topmanagers van Enron vier dagen voor het bedrijf faillissement aanvroeg nog bonussen van 500 duizend tot vijf miljoen dollar per persoon kregen, heeft de nodige kritiek uitgelokt.

Critici betogen dat de leiding van het bedrijf wel van de problemen moest weten. Uiteindelijk werd de ondergang van het bedrijf ingeluid door de ontdekking dat Enron zijn verliezen wegmoffelde door het gebruik van bedenkelijke financiële contructies.

Enron had de ongunstige cijfers overgeheveld naar partner-bedrijven waarvan de resultaten niet op de balans van Enron verschenen. Toen de accountantsfirma Andersen daar uiteindelijk herfst vorig jaar bezwaar tegen maakte, moest het bedrijf opeens een flink verlies melden over het derde kwartaal. Het was het begin van de ondergang van de onderneming.

Enron, dat ooit begon als een traditioneel energiebedrijf, groeide in de jaren negentig uit tot een energiemakelaar zonder weerga, dankzij internet. Op het hoogtepunt nam het bedrijf maar liefst een kwart van de energiehandel in de Verenigde Staten voor zijn rekening. Het bedrijf opereerde de laatste jaren ook op allerlei andere terreinen, zoals de handel in verzekeringspolissen tegen bijvoorbeeld ongunstige weersomstandigheden.

Daarnaast begaf het bedrijf zich ook in de markt voor breedbandtechnologie en snelle internetverbindingen. Begin vorig jaar stond Enron nog op een koers van 90 dollar per aandeel, maar in november was dat gereduceerd tot een quarter, ofwel 25 dollarcent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden