'Enquêtecommissie wil één toezichthouder voor alle woningcorporaties'

Een onafhankelijke toezichthouder met stevige bevoegdheden moet de woningcorporaties gaan controleren. Dat is naar verluidt een van de hoofdconclusies uit het eindrapport van de parlementaire enquêtecommissie woningcorporaties, dat vandaag verschijnt.

Commissieleden Peter Oskam (CDA), Wassila Hachchi (D66), Roland van Vliet (Van Vliet, voorzitter), Anne Mulder (VVD), Ed Groot (PvdA, ondervoorzitter), Farshad Bashir (SP) tijdens een hoorzitting van de parlementaire enquêtecommissie Woningcorporaties. Beeld anp
Commissieleden Peter Oskam (CDA), Wassila Hachchi (D66), Roland van Vliet (Van Vliet, voorzitter), Anne Mulder (VVD), Ed Groot (PvdA, ondervoorzitter), Farshad Bashir (SP) tijdens een hoorzitting van de parlementaire enquêtecommissie Woningcorporaties.Beeld anp

Diverse politici zeggen tegen de Volkskrant dat de commissie het versnipperde toezicht op de corporaties wil bundelen in één onafhankelijke toezichthouder. Met die aanbeveling gaat de commissie in tegen het kabinetsbeleid. Minister voor Wonen Stef Blok (VVD) heeft onlangs voorstellen naar de Tweede Kamer gestuurd waarin hij het toezicht wil onderbrengen bij zijn eigen ministerie.

Bijna twee jaar lang deed de enquêtecommissie onder leiding van Roland van Vliet (ex-PVV) onderzoek naar de misstanden die zich hebben voorgedaan nadat de woningcorporaties in 1995 waren verzelfstandigd. Daarbij bestudeerde de commissie zeven incidenten, waaronder het derivatendebacle bij de Rotterdamse corporatie Vestia, de aanschaf van het ss Rotterdam door Woonbron en de van fraude verdachte bestuurder Hubert Möllenkamp van Rochdale in Amsterdam, beter bekend als 'de Maserati-man' wegens zijn markante dienstauto.

undefined

Wouter Bos, oud-minister van Financiën, verschijnt voor de parlementaire enquêtecommissie woningcorporaties. Beeld anp
Wouter Bos, oud-minister van Financiën, verschijnt voor de parlementaire enquêtecommissie woningcorporaties.Beeld anp
Erik Staal, voormalig directeur-bestuurder bij Vestia. Beeld anp
Erik Staal, voormalig directeur-bestuurder bij Vestia.Beeld anp

Versnipperd toezicht

Terugkerend thema bij alle incidenten is het versnipperde toezicht. De 'financieel toezichthouder' op de corporaties is het Centraal Fonds Volkshuisvesting (CFV). Het houdt 'toezicht met de pet in de hand', klaagde oud-directeur Jan van de Moolen afgelopen decennium. Het CFV ontbeert dwangmiddelen om informatie te vorderen en kan ook geen boetes opleggen. In arren moede bedacht Van der Moolen zelf de term 'verscherpt toezicht' voor corporaties die hij harder wilde aanpakken, juridisch heeft dat begrip nooit iets om het lijf gehad.

Daarnaast is er het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW), het instituut dat garant staat voor leningen die corporaties afsluiten. Officieel is het geen toezichthouder, maar in de praktijk heeft het WSW vaak veel beter inzicht in de financiële positie van corporaties. Het fonds trok enkele toezichthoudende taken naar zich toe, maar deelde amper informatie met het CFV.

Ten slotte houdt het ministerie, eerst VROM en later Binnenlandse Zaken, ook nog eens 'volkshuisvestelijk toezicht'. De minister beoordeelt of de corporaties hun vermogen goed inzetten voor de volkshuisvesting. Wetenschappers, toezichthouders en vertegenwoordigers van corporaties stelden afgelopen zomer dat veel incidenten voorkomen hadden kunnen worden met één sterke toezichthouder.

undefined

Ella Vogelaar, oud-minister van Wonen, Wijken en Integratie. Beeld anp
Ella Vogelaar, oud-minister van Wonen, Wijken en Integratie.Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden