Eneco dolblij met oordeel rechter

Dat het gerechtshof de verplichte splitsing van levering en transport van energie ongeldig verklaarde, komt voor Eneco als geroepen...

amsterdam Voor topman Jeroen de Haas van Eneco waren deze week allerlei afspraken geregeld bij institutionele beleggers in Londen, Amsterdam, Frankfurt en Parijs. Het rondje was bedoeld om enkele honderden miljoenen euro’s op te halen om afsplitsing van het netwerkbedrijf mogelijk te maken. Maar na de klinkende overwinning voor het gerechtshof – die verplichte splitsing onnodig acht – zijn de afspraken direct afgeblazen.

‘De uitspraak is fantastisch nieuws voor Eneco’, zegt een zakenbankier. ‘Eneco wilde aan investeerders een peperduur financieel instrument gaan verkopen. Door de uitspraak is dat dure geld niet meer nodig.’

Dankzij de uitspraak van het gerechtshof krijgt het financieel zwakke Eneco onverwacht extra tijd om intern orde op zaken te stellen. Het in Rotterdam gevestigde bedrijf heeft veel energieklanten, maar wekt zelf nauwelijks stroom op. Dat maakt het kwetsbaar voor schommelingen in energieprijzen.

Het bedrijf wil daarom graag meer elektriciteit opwekken. En niet zomaar elektriciteit. Eneco heeft sinds een paar jaar een expliciet groene strategie, met windmolens, warmtekrachtkoppelingsketels in huizen en gascentrales.

Risico’s
Om dit te betalen is geld en tijd nodig. De dreigende splitsing maakte geld lenen echter fors duurder, omdat het bedrijf meer risico’s zou gaan lopen. Na de splitsing zouden namelijk de zekere inkomsten uit het elektriciteits- en gasnetwerk verdwijnen – Eneco verdient hoe dan ook aan het transport van energie, zelfs als die van een concurrent afkomstig is. Dat was precies de achtergrond van de Splitsingswet. Eigenaren van netwerken zouden een concurrentievoordeel hebben. Dus moesten ze hun netten afstoten.

Nu Eneco het netwerkbedrijf mag behouden, kan het bedrijf voor de komende periode goedkoop geld lenen. Ook bij de inkoop van stroom en gas staat Eneco nu sterker. Gesplitst zou Eneco te nietig zijn geweest. Eneco is dan ook heel blij met de uitspraak. ‘Die gedwongen splitsing gaf ons een gevoel van onrechtvaardigheid’, stelt een woordvoerder.

Zelfs als Eneco in cassatie alsnog verliest, heeft het bedrijf voordeel aan de uitspraak, zeggen betrokken. ‘Zo’n cassatie sleept drie tot vijf jaar’, zegt de zakenbankier. ‘In die tijd kan Eneco profiteren van de huidige situatie.’

Ook de aandeelhouders van het bedrijf, dat in handen is van 61 gemeenten in met name Noord- en Zuid-Holland, noemen tijdwinst een belangrijk voordeel. ‘Eneco heeft een ambitieuze groeistrategie’, zegt wethouder Pieter van de Stadt van de gemeente Heemstede, vicevoorzitter van de aandeelhouderscommissie. ‘Die strategie vraagt tijd, aandacht en geld.’

Dat wil echter niet zeggen dat Eneco nu voor altijd integraal zal voortbestaan. En evenmin dat het commerciële bedrijf nooit zal worden verkocht. ‘Wij hebben altijd gezegd dat de optie op verkoop moet bestaan’, zegt Van de Stadt. ‘Dat verandert niet. Als gemeente hebben wij in het collegeprogramma opgenomen dat een commercieel energiebedrijf niet tot ons takenpakket behoort.’ Ook de gemeente Den Haag (voor 16,5 procent eigenaar) ziet dat zo.

Vrijwillig
Van de Stadt voorziet op termijn wellicht een vrijwillige splitsing. Het netwerk blijft dan in handen van de huidige eigenaren, waarna het commerciële bedrijf alsnog kan worden verkocht.

Volgens Van de Stadt (VVD) mag een gemeente geen risico’s lopen met commerciële activiteiten. Dat Eneco ongesplitst minder risico loopt, maakt voor hem niet uit. ‘Het risicoprofiel is dan inderdaad lager, maar commerciële activiteiten blijven commerciële activiteiten. Daar wil een gemeente met een prudent financieel beleid niet in zitten.’

In die zin vindt hij het ‘jammer dat het nu minder makkelijk wordt uit Eneco te stappen’.

Hoe andere aandeelhouders erover denken is nog niet duidelijk. Veel colleges zijn net gewisseld, en hebben dus nog geen standpunt ingenomen. Grootaandeelhouder Rotterdam (31,3 procent), de stad met het hoofdkantoor van Eneco, heeft zich altijd tegen verkoop gekeerd, maar wil nu nog niet reageren op de ontwikkelingen.

Eneco zegt dat splitsing van het bedrijf, ‘als de aandeelhouders dat wensen’, op termijn nog steeds tot de mogelijkheden behoort.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden