Encycliek is één felle veroordeling van de 'cultuur van de dood'

De elfde encycliek van paus Johannes Paulus II is één felle veroordeling van de 'cultuur van de dood'. Evangelium vitae (Het evangelie van het leven), een samenvatting van de opvattingen van de paus over bio-ethische kwesties, houdt een definitieve veroordeling in van abortus, euthanasie en genetische manipulatie....

Van onze correspondent

Jan van der Putten

ROME

De encycliek wordt vanmiddag in Vaticaanstad gepresenteerd door Joseph Ratzinger, prefect van de congregatie voor de geloofsleer, en twee andere kardinalen. De Spaanse krant ABC, officieuze spreekbuis van de rechtse kerkelijke organisatie Opus Dei, heeft het embargo geschonden en gisteren al delen van de tekst gepubliceerd.

Nieuwe standpunten schijnen in de encycliek niet voor te komen. Alleen de formulering en de toon zijn hier en daar nieuw. De paus hekelt de 'overmacht van de sterksten over de meest weerlozen', zoals ongeboren kinderen en zwaar zieke mensen.

'Wanneer het recht op leven wordt geweigerd', aldus de paus, 'is de democratie de weg naar het totalitarisme ingeslagen.'

Een speciale waarschuwing richt de paus aan de staten waarin abortus wettelijk is toegestaan. Dergelijke wetten zijn 'niet rechtsgeldig en nopen daarom tot het maken van gewetensbezwaren.' Katholieke parlementariërs krijgen instructies om de liberalisering van de abortus zoveel mogelijk tegen te gaan.

In een van de vier hoofdstukken van de encycliek richt de paus zich tot vrouwen die abortus hebben ondergaan. Dat doet hij zonder veroordelingen uit te spreken.

'Geeft de hoop niet op', schrijft hij, 'stelt u open met nederigheid en vertrouwen, en komt tot inkering. Niets is verloren: vraagt vergiffenis aan God en aan uw kind, dat nu leeft in de Heer. De kerk laat u niet in de steek.'

Volgens betrouwbare bronnen heeft de paus lang geaarzeld of hij het verbod op abortus en euthanasie zou bekrachtigen door er het stempel van de pauselijke onfeilbaarheid op te zetten. Nog in de voorlaatste ontwerptekst van een paar maanden geleden werd de plechtige veroordeling van abortus en euthanasie in verband gebracht met de 'onfeilbare leer van de kerk'.

De beslissing om geen beroep te doen op de onfeilbaarheid zou zijn ingegeven door kardinaal Ratzinger. Deze redeneerde dat als abortus en euthanasie worden beschouwd als moord, ze rechtstreeks ingaan tegen het goddelijk gebod 'Gij zult niet doden'.

Het 'wapen' van de pauselijke onfeilbaarheid is dan overbodig. Bovendien hebben dogma's in de hele kerkgeschiedenis slechts betrekking op geloofspunten en niet op de moraal.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.