En weer zet Trump een streep door beleid Obama: VS voeren oorlog tegen softdrugs op

De regering-Trump heeft donderdag het softdrugs-gedoogbeleid van Barack Obama teruggedraaid. Dat betekent dat Amerikaanse marihuana-ondernemingen en (in theorie) gebruikers in het vizier van justitie kunnen komen. Onder de vorige president had dat geen prioriteit.

Federale agenten controleren in Californië auto's op drugs. Foto ap

Met het besluit worden cannabistelers, handelaren, financiers en gebruikers weer teruggestuurd naar de schaduw van de illegaliteit waar ze vandaan kwamen. De afgelopen jaren hebben in totaal 29 staten cannabis gelegaliseerd; in 21 staten voor medisch gebruik en acht staten ook voor recreatief gebruik. Met de legalisering in Californië kwam deze week een nieuwe miljardenmarkt op gang.

In federale ogen was marihuanabezit al die tijd illegaal. Maar Obama liet in 2013, na de legalisering in de eerste twee staten, Colorado en Washington, een justitiële richtlijn opstellen die de handhaving feitelijk opschortte. Dit zogeheten Cole-memo is nu door Trumps minister van justitie Jeff Sessions herroepen. 'Die richtlijn ondermijnt de wet', schrijft Sessions in een toelichting.

Het is opnieuw een maatregel waarmee het beleid van Obama wordt teruggedraaid. Ook over het klimaat, belastingen, gezondheidszorg en bijvoorbeeld het Iran-verdrag heeft Trump (net als veel Republikeinen) andere ideeën dan zijn voorganger.

Sessions geeft openbare aanklagers nu weer de vrijheid om naar eigen inzicht de marihuanahandel aan te pakken. Daarbij moeten ze wel rekening houden met hun 'beperkte middelen, de ernst van het misdrijf, en het afschrikkende effect dat van hun acties kan uitgaan'.

Opmerkelijk is dat Sessions hiermee de 'groeiende drugscrisis' en 'gewelddadige criminaliteit' wil aanpakken. De drugscrisis in Amerika draait vooral om cocaïne, heroïne en pijnstillers, die jaarlijks tot tienduizenden dodelijke overdoses leiden. Trump heeft diverse keren beloofd de opiatencrisis aan te pakken, die mede is veroorzaakt door de legale verspreiding van verslavende pijnstillers door farmaceutische bedrijven.

Veiligheid

In Colorado daalde het aantal overdosisdoden door opiaten in de eerste twee jaar na de legalisering van marihuana met 6 procent, terwijl dat aantal in andere staten sterk steeg, zo schreef het American Journal of Public Health in oktober.

'Ik ben zeer teleurgesteld, vooral vanwege de gevolgen voor de veiligheid en de volksgezondheid', zegt Andrew Freedman, voormalig marihuana-directeur van Colorado in een telefonische reactie. 'Dit creëert chaos en onzekerheid. Hiermee straf je bedrijven die zich nu keurig aan de wet houden en deze drugs bijvoorbeeld uit handen van kinderen houden.'

Hij kan nog niet inschatten wat de praktische effecten van de nieuwe richtlijn zijn. 'Justitie heeft nog steeds een gebrek aan middelen. Ik denk niet dat veel aanklagers zich zullen richten op gebruikers. Maar het is mogelijk dat ze nu grotere telers en verkooppunten gaan aanpakken.'

Sessions geeft openbare aanklagers nu weer de vrijheid om naar eigen inzicht de marihuanahandel aan te pakken. Foto afp

Boos

Ook sommige partijgenoten van Sessions reageerden boos. 'Deze zet is in tegenspraak met wat Sessions me heeft beloofd voorafgaand aan zijn beëdiging', twitterde Republikeinse senator Cory Gardner uit Colorado. 'Het ministerie van Justitie negeert de wil van de kiezers in Colorado en andere staten volledig.'

Dat argument verwijst naar de grondwet: Amerika is een federatie, waarin staten de macht hebben om hun eigen beleid te maken. Op veel terreinen (abortus, homo-huwelijk, wapens) vindt de regering-Trump dat de staten het laatste woord moeten hebben.


High worden aan de 'West Coast', eindelijk mag het - maar op welke plek dan precies?

Welkom in Colorado, de Amerikaanse staat die vijf jaar geleden als eerste besloot het recreatieve gebruik van marihuana te legaliseren. Na medisch gebruik al jaren te hebben toegestaan vonden ze het hier, in deze vrijgevochten bergstaat in het westen van het land, tijd voor de ultieme vrijheid: iedereen boven de 21 mocht voortaan een joint opsteken. Tot zo ver de theorie. Maar vijf jaar later is de praktische vraag: waar dan? (+)

Meer over