Elze Schollema kon door de aardbevingen niet meer slapen

De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) is woensdag aansprakelijk gesteld voor het psychische leed dat inwoners in Groningen ervaren als gevolg van de aardbevingen. Zoals Elze Schollema (57), die zijn garagebedrijf door chronisch slaaptekort moest sluiten.

null Beeld null

Twee maanden geleden gaat het echt niet meer. Na 27 jaar moet Elze Schollema (57) zijn garagebedrijf in het Noord-Groningse Usquert definitief sluiten. Niet door teruglopende klandizie, maar door psychische problemen.

De slapeloze nachten - veroorzaakt door angst voor aardbevingen - hebben hem uitgeput. Soms neemt hij een slaappil, andere keren zit hij tot zes uur 's ochtends naast zijn hond op de bank te zappen. Meestal slaapt hij dan nog hooguit een uurtje voor de volgende dag alweer begint. Dat brengt hem in een constante staat van chagrijn. Steeds vaker begint hij klanten overdag af te snauwen.

Maar de hyperventilaties zijn het ergst. Als zijn handen beginnen te trillen en het zweet uitbreekt, weet hij hoe laat het is. Al snel slaat dan zijn ademhaling op hol. In vertrouwde omgeving heeft Schollema het redelijk onder controle, maar iets simpels als boodschappen doen gaat al niet. Op visite gaan is ook uitgesloten. Bezoek ontvangen kan alleen van mensen in zijn meest directe omgeving.

Compassie

De fysiek en psychisch gedupeerde van de aardbevingen in Groningen is dan ook blij als hij hoort dat de rechter in Assen de NAM nu ook aansprakelijk stelt voor de immateriële schade. Schollema: "De ellende begon voor mij in 2012, toen mijn huis en bedrijf werd getroffen door een zware aardbeving. De materiële schade is grotendeels betaald, maar ik heb er een hard hoofd in of ik het geld van de psychische schade ooit zal zien. Als van iedereen één voor één moet worden bepaald of er sprake is van psychisch leed, dan gaat het jaren duren. Bovendien heeft de NAM tot dusver nog maar weinig compassie getoond."

Intussen springt Schollema voorzichtig bij in het zorgbedrijf van zijn vrouw, die een werkplaats voor licht verstandelijk beperkten runt. Stukjes wandelen met de cliënten gaat hem goed af. "Zonder de hulp van mijn vrouw had ik het niet gered. Dan was ik misschien wel opgenomen in een instelling."

Schaamte

Schollema ziet in zijn omgeving dat meer mensen gebukt gaan onder de psychische kant van de aardbevingsproblematiek, maar is een van de weinigen die zich er open over uitspreekt. "Veel mensen schamen zich ervoor. Ze zijn bang dat ze voor gek worden verklaard door anderen. Die optocht laatst in Groningen en het optreden van Freek de Jonge in De Wereld Draait Door heeft veel Nederlanders de ogen geopend, maar daarna ebt de aandacht toch weer weg. Dan voelt het weer alsof Nederland ons een beetje in de steek laat."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden