Elektriciteitsdraden door een kinderledikant

Bulgaren die in ploegendiensten thuiskomen om te slapen. Kamers van vier bij vier zonder ramen waar vijf mensen slapen. Voor tijdelijke arbeidskrachten is niets geregeld....

Valeriana Alcantara (45) staat op de kale vloer van haar oude woning, naast een matras dat nog steeds op de vloer ligt. ‘Ik heb hier negen maanden gewoond’, vertelt ze in gebroken Nederlands, ‘en had sinds april geen elektriciteit meer.’ De Dominicaanse vond het vreselijk, maar het was moeilijk om een andere woning te vinden en dit hok kostte ‘maar’ 380euro per maand. ‘En ik was ziek', stamelt ze. ‘Kanker’. Het vrouwtje (ze is nog geen twee turven hoog) draait met haar vinger rond haar oksel om te laten zien van waar tot waar het litteken loopt en knikt driftig als haar gevraagd wordt of ze hier, op deze vloer, is bijgekomen van de operatie.

‘Je wilt niet weten waar we soms tegenaan lopen’, zegt Ton van den Bos, leider van het Rotterdamse interventieteam dat panden controleert waarover klachten zijn binnengekomen. ‘Kamertjes van vier bij vier meter waar vijf mensen slapen, zonder ramen, zonder ventilatie, met alleen een peertje aan het plafond.’ Zo’n pand wordt resoluut gesloten en de bewoners belanden op straat. Meestal zijn het niet eens illegalen, maar Oost-Europese mannen die in korte tijd veel geld willen verdienen. Ze vallen in handen van huisjesmelkers omdat ze geen sociale huurwoning kunnen krijgen. ‘Vaak zijn het ook nog uitzendbureau’s’, zegt Van den Bos. ‘Die hebben een x-aantal panden waar ze die mannen in douwen. Zo hebben ze goedkope arbeidskrachten én verdienen ze geld aan huisvesting.’

Vandaag is Van den Bos actief in de Tarwewijk, een echte probleemwijk. Met een lange lijst klachten maakt hij zijn ronde door de buurt. Dertig adressen staan erop, en het is slechts het topje van de ijsberg.

Toch gaat het beter met de Tarwewijk, stelt Dominic Schrijer, PvdA-bestuurder in de deelgemeente Charlois. De harde aanpak werpt duidelijk vruchten af. In Charlois alleen al werden de afgelopen twee jaar circa 180 panden van stalen deuren voorzien. Bewoners voelen zich inmiddels veiliger en de straten zien er beter uit. Alleen, de problematiek verplaatst zich. Hoog tijd dus voor structurele maatregelen, vindt Schrijer. Zijn remedie klinkt simpel: zorg voor voldoende tijdelijke en betaalbare huisvesting.

‘Want voor tijdelijke arbeidskrachten is eigenlijk niks geregeld’, zegt de PvdA-bestuurder. ‘En dat is gek, want voor studenten bouwen we speciale studentenflats.’ Hij ziet veel in short-stay-hotels: slaapgelegenheden met een maximale verblijfsduur van zes maanden.

In Groot-Brittannië zag hij hoe goed dit concept werkt. ‘Fitness-ruimtes, zwembaden, wasserettes; de voorzieningen zijn vaak goed’, weet de PvdA’er. ‘Maar er zijn ook sobere varianten.’ Voor armlastige hulpbehoevenden bieden sociale pensions uitkomst. En wie zelf geen huishouden kan runnen, kan terecht bij een ‘woonschool’. In Nederland komen de nieuwe woonvoorzieningen echter nauwelijks van de grond. Schrijer: ‘De woningcorporaties zijn het verleerd. Eigenlijk zijn ze verwend. Ze raken hun huurwoningen toch wel kwijt.’

De gemeente Den Haag kampt met dezelfde problemen als Rotterdam. PvdA-wethouder Marnix Norder geeft een rondleiding in een woning aan de Uddelstraat. Hier bivakkeerde een paar Bulgaren. Ze kwamen om de beurt thuis om te slapen, tot ergernis van de andere portiekbewoners. ‘Dit was nog een nette woning’, zegt Norder. ‘Brandgevaarlijk, dat wel, maar het kan erger. Een tijdje geleden hadden we een pand waar de elektricteitsdraden door een kinderledikantje liepen.’

Den Haag krijgt jaarlijks zeven- tot achthonderd ‘serieuze klachten’ over overbewoning. Alles bij elkaar is de gemeente aan manuren tussen de achtduizend en vijftienduizend euro per pand kwijt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden