Eindelijk wakker op het Museumplein

Een nieuwe directeur (Hans van Beers) en een nieuwe adviescommissie (Martijn Sanders) en zie, de eerste tekenen van herstel voor het Stedelijk Museum tekenen zich af....

Rutger Pontzen

De topman van dé bank gaat niet alleen de verzelfstandiging van het museum voorbereiden, hij geldt namens zijn onderneming ook als een mogelijke sponsorkandidaat die het gat van twintig miljoen euro (mede) gaat dichten, nodig om de verbouwing van het Stedelijk aan het Museumplein financieel rond te krijgen.

De slagvaardigheid waarmee het Stedelijk nu opereert doet denken aan de opening van het Mori Museum in Tokio, afgelopen week. Daarmee kwam een droom van het echtpaar Minoru en Yoshiko Mori uit: een museum op de drieënvijftigste etage van de Mori Tower. Mori heeft er zeventien jaar lang met de gemeenteTokio over onderhandeld, maar nu staat er ook wel wat.

Natuurlijk gaat de vergelijking met het Stedelijk niet helemaal op. De Mori's beschikken over een astronomisch kapitaal. De Mori Building Company is de grootste projectontwikkelaar van Japan. Ook de macht die het echtpaar in de loop der tijd heeft opgebouwd is ongekend. In het bestuur van het Mori Museum zitten internationale grootheden als Glenn Lowry (Museum of Modern Art), Alfred Pacquement (Centre Pompidou) en Nicolas Serota (Tate Gallery). Serota heeft met de Tate Modern aangetoond dat geen plaats, hoe ver ook afgelegen van het centrum, ongeschikt hoeft te zijn om er een goed functionerend museum neer te zetten.

De ambitieuze slagvaardigheid van Serota en Mori biedt wel enige hoop, als voorbeeld voor het Stedelijk. Temeer omdat ook het Stedelijk komend voorjaar hoopt te verhuizen naar een nieuwe, ogenschijnlijk afgelegen locatie: de bovenste verdiepingen van het voormalige hoofdpostkantoor aan de Amsterdamse IJ-oever.

De kans van slagen daarvan is met het aantrekken van Groenink zo goed als zeker. Hij geldt als een Macher. Maar ook als een wolf in wolfskleren, sinds hij in 2000 de hoogste baas van de ABN Amro werd, en een nieuw, agressief geluid binnen de zakenwereld liet horen. Té agressief, volgens econoom en oud-minister Johannes Witteveen, die eens vertelde dat Groenink zijn cliëntèle verdeelde in koeien en honden: 'De koeien mogen blijven om te worden uitgemolken, de honden, waaraan men te weinig verdient, worden de straat opgeschopt.'

Ook door de belangenverstrengelingen, afgelopen jaar, tussen de bank en het Stedelijk is het oppassen met Groenink. De ABN Amro sponsorde niet alleen een wereldtournee van de museumcollectie, de bank bepaalde ook de plaatsen waarlangs de tour zou gaan én liet enkele kunstwerken uit de eigen collectie vrolijk meereizen.

Maar verfrissend is de komst van Groenink wel, na veertien jaar total neglect van het Amsterdamse gemeentehuis voor de noden van het museum. Temeer omdat nu duidelijk is geworden dat Groenink niet door de gemeente, maar op initiatief van het museum en met name van Van Beers is binnengehaald. Zijn ze dus eindelijk wakker geworden aan het Museumplein.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden