'Eindelijk broeders, wat duurde dat lang'

Politieagenten uit het westen van Oekraïne hebben zich aangesloten bij de betogers in Kiev. 'Helden! Helden!'

KIEV - Terwijl de oproerpolitie zich terugtrekt, rusten de demonstranten uit in de vroege lentezon. De dikke jassen kunnen voor het eerst uit. Maar net wanneer de demonstranten denken dat het gevaar is geweken, verschijnen er zo'n veertig agenten. 'Mannen! Ze zijn er, pak ze!', roept iemand. Dan slaat de verbazing toe. De groep agenten draagt geel-blauwe lintjes. Het blijken overgelopen agenten uit Lviv, een stad in het hart van West-Oekraïne, zo'n 500 kilometer van Kiev.


Ze worden omhelsd. De overlopers krijgen schouderklopjes, ze worden op de borst geslagen en eens goed bekeken. 'Verdomd als het niet waar is', klinkt het. De demonstranten laten trots de net opgetrokken barricades zien. Iedereen wil met de agenten op de foto. Ze krijgen appels, thee en helmen, voor het geval dat. 'Eindelijk broeders, waarom heeft het zo lang geduurd?'


Al sinds het begin van de onrust in Oekraïne voeren de autoriteiten in het westen van het land een beleid dat rechtstreeks indruist tegen de macht in Kiev, maar voor het eerst staan de agenten nu echt aan de kant van de demonstranten.


'We zijn niet overgelopen, we hebben altijd al aan de kant van de betogers gestaan', zegt Volodimir Zvadjoek, plaatsvervangend hoofd van politie in Sokal, een stadje in de buurt van Lviv. 'Het bloed dat hier vloeide, het werd ons gewoon te veel. We zijn gisteravond op de bus gestapt. Er waren wat problemen onderweg, hier en daar check-points, maar we zijn gewoon doorgereden.' Zvadjoek, een potige veertiger, kijkt naar zijn mannen. Ze zijn vermoeid maar opgetogen. Ze worden als helden onthaald.


Het is een bont gezelschap wijkagenten, rechercheurs, antiterreurgroepen en verkeersagenten. 'Er zijn nog veel meer collega's onderweg. Voor de veiligheid in Lviv hoeft niemand te vrezen, een deel van de agenten is achtergebleven en ook de betogers houden de wacht.'


De agenten uit Lviv hebben voorraden wapens meegenomen. Zvadjoek doet er niet geheimzinnig over. 'We hebben alles. Traumapistolen, handwapens en kalasjnikovs. Echt, we hebben genoeg materiaal.'


De agenten krijgen een rondleiding op de barricades en moeten dan terug naar het plein, het podium wacht. 'Helden! Helden!', roept de menigte. 'We zijn geen helden', zegt de jongste agent door de microfoon. 'Ik ben aangenomen om te dienen en de veiligheid te garanderen. Dat is precies wat ik hier ga doen.'


Er mag dan een akkoord zijn bereikt tussen de oppositie en de regering-Janoekovitsj, in het centrum van Kiev is niemand daarmee bezig. De politie trekt zich terug, de demonstranten bouwen de barricades verder op. Het nieuws van de vervroegde verkiezingen, de grondwetswijziging, de overgangsregering en de aanstaande vrijlating van ex-premier Joelia Timosjenko - het maakt allemaal geen indruk.


Tegen de avond maakt het helse kabaal plaats voor stilte. Niemand praat, niemand rookt. Geweerschoten, granaten, slogans, technomuziek, de oorverdovende herrie is verstomd voor een priester. Hij kijkt met zijn donkere ogen naar de hemel. 'Ze zijn op weg naar de eeuwigheid', zegt hij. 'Onze helden, onze zonen. De vaders, grootvaders en kinderen. De helden van onze strijd.'


In open kisten liggen voor het podium de lichamen van drie mannen opgebaard. De priester gaat voor: 'Onze Vader die in de hemelen zijt, uw naam worde geheiligd.' De menigte mompelt het gebed mee.


'Lang leve Christus! Lang leve Oekraïne! Lang leve de helden!' Het is het laatste afscheid. Met het licht van duizenden mobiele telefoons worden de doden een voor een weggedragen. Ze zijn gewassen en aangekleed. Over de gebroken schedels liggen bidprenten. In de rouwstoet eerst de huilende moeders, dan de strijdmakkers in camouflagepak en bivakmuts.


'Janoekovitsj moet dood', roept iemand plots. Medestanders kalmeren de man. Ja, Janoekovitsj moet dood. Maar niet nu. Kerkmuziek zwelt aan, het vuurwerk dat de afgelopen maanden als munitie diende tegen de regeringstroepen gaat nu als saluut de lucht in.


Amen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden