Eigenaar van dier met gekke-koeienziekte dreigt te worden gelyncht Dood kalf brengt Duitsland in paniek

'Waar is de moeder?' Duitsland, vleeseter of niet, zocht tot gistermiddag koortsachtig naar de moederkoe van een kalf dat vorige week is bezweken aan 'Rinderwahn', de gevreesde gekke-koeienziekte....

Van onze correspondent

Willem Beusekamp

BONN

Rond vijf uur 's middags leek het verlossende antwoord uit Den Haag te komen. De moederkoe, van het Schotse ras 'Galloway', was gezond. Ze werd in 1995 vanuit de deelstaat Mecklenburg-Vorpommern door een inmiddels failliet Oost-Duits bedrijf naar Nederland geëxporteerd, waar zij in hetzelfde jaar werd geslacht en voor consumptie werd vrijgegeven.

Nadere informatie uit Nederland zaaide weer twijfel. Besmetting van de moederkoe was toch niet uitgesloten. Dus zou de ziekte overdraagbaar zijn. Of is er sprake van vervalste papieren? Of is het kalf misschien in het geheim gevoederd met dierlijk meel? Vragen die gisteren in Duitsland leidden tot een aan paniek grenzende onzekerheid.

De eigenaar van het kalf, een boer uit Höxter in Noordrijn-Westfalen, had toen al afscheid moeten nemen van zijn veestapel. Hij kreeg woensdagochtend de veterinaire dienst over de vloer, die onder het oog van talrijke tv-camera's korte metten maakte. De veehouder staat onder permanente politiebewaking en dreigde gisterochtend te worden gelyncht omdat hij de goede naam van het Duitse rundvlees te schande zou hebben gemaakt.

Boze collega's belegerden met tractoren zijn erf en beloofden dat het slachtoffer niet lang meer in hun omgeving zou leven. Veeartsen bezochten met verdovingsgeweer en injectiespuit ook andere houders van Galloway-koeien in de buurt.

Een spoedberaad in Bonn, onder leiding van minister Borchert van Landbouw, leverde het verwachte resultaat op: alle uit Groot-Brittannië geïmporteerde koeien worden geslacht. 's Morgens ging het volgens de minister nog om in totaal tienduizend koeien. Na afloop van zijn onderhoud met de veeteeltexperts uit alle zestien deelstaten noemde Borchert een aantal van 5200. Het verschil zit hem in de onduidelijkheid over de vraag of ook de nazaten van de Britse koeien moeten worden geslacht.

Het voorval in Höxter heeft volgens de Duitse experts verregaande gevolgen. Men gaat ervan uit dat het kalf niet is gevoederd met dierlijk meel. Dit meel, afkomstig van doorgedraaid schapenvlees, wordt algemeen gezien als veroorzaker van de gekke-koeienziekte. Gevreesd wordt nu dat de ziekte overdraagbaar is. Als wetenschappelijk onderzoek deze indicatie bevestigt, zullen tevens alle in Duitsland geboren Britse kalveren (circa veertienduizend) worden gedood.

Vóór het zover is, moet eerst nauwkeurig de relatie worden onderzocht tussen de naar Nederland geëxporteerde moederkoe en het kalf. Minister Borchert wil bovendien weten hoe de moederkoe vanuit Groot-Brittannië in Mecklenburg-Vorpommern is beland.

De Galloway-koeien, een robuust ras, werden tot nu toe in Duitsland vertrouwd omdat zij ook in Groot-Brittannië (en Zwitserland) het hele jaar door op weidegrond grazen en niet worden gebruikt bij de intensieve veeteelt. De Duitse autoriteiten toonden zich er de afgelopen jaren derhalve volkomen van overtuigd dat Duitsland vrij was van BSE, de gekke-koeienziekte. Temeer omdat Britse koeien een te verwaarlozen minderheid vormen van de totale Duitse veestapel.

Weliswaar waren er twee jaar geleden vier gevallen van BSE ontdekt, maar dat betrof uitsluitend dieren van andere rassen, die in Engeland waren vetgemest. 'Duitsland BSE-vrij' werd een reclameslogan waarmee de verontruste vleesconsument werd gerustgesteld.

Nadat de berichtgeving over de ziekte begin vorig jaar in Duitsland had geleid tot een halvering van de rundvleesconsumptie, gooiden politici en belangenverenigingen er een schep bovenop door te wijzen op de 'onverantwoordelijke chaos' in Engeland. Sindsdien verzekert elke Duitse slagerij zijn afnemers dat uitsluitend Duits rundvlees te vertrouwen is. Uit de eerste reacties kan worden opgemaakt dat het dode kalf uit Höxter dit beleid heeft doorkruist.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.