Commentaar

Eigen pensioenpot oogt sympathiek, maar heeft risico's

Een nieuw pensioensysteem waarbij iedereen een eigen rekening heeft, oogt sympathiek, maar heeft risico's.

Ouderen aan tafel in verpleeghuis Adegeest in Voorschoten Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

De Sociale Economische Raad (SER) doet een dappere poging de hoogoplopende discussie over de Nederlandse pensioenen te beslechten. Alle werknemers krijgen straks een eigen pensioenrekening, blijkt uit een conceptadvies. Alle pensioenpremie die u gedurende uw carrière afdraagt, worden straks in één pot gestopt. U kunt continu zien hoeveel u heeft gespaard en welk rendement wordt geboekt. U hoeft nooit meer bang te zijn dat u te veel heeft bijgedragen of te weinig heeft ontvangen uit de collectieve pensioenpot.

Dit heeft zeker voordelen. Nu blijven jongeren en ouderen ruziën over de eerlijke verdeling van pensioengelden. Een partij als 50plus denkt dat de pensioenfondsen veel rijker zijn dan toezichthouder DNB ons wil doen geloven en vindt dat de uitkeringen omhoog moeten. Veel jongeren zijn juist bang dat daardoor de pensioenpotten leeglopen, waardoor er te weinig geld is als zij met pensioen gaan.

Het is onmogelijk te bepalen wie gelijk heeft. Alles hangt af van de toekomstige rendementen en die laten zich nu eenmaal slecht voorspellen. Met het voorstel van de SER wordt de discussie omzeild.

Het lost nog een ander probleem op. Het huidige pensioenstelsel is ontworpen in de tijd dat bijna alle Nederlanders een vaste baan hadden en bij hetzelfde pensioenfonds bleven. In het begin van hun carrière betalen werknemers relatief wat meer, in de tweede helft relatief wat minder. Geen probleem natuurlijk, behalve voor wie halverwege zijn carrière besluit freelancer te worden. Die krijgt minder geld mee dan waar hij of zij recht op heeft. Met een eigen rekening krijgt iedereen zijn eerlijke deel.

Het gevaar van een eigen rekening is dat het solide collectieve pensioen wordt ingeruild voor een 'casinopensioen', dat sommige deelnemers - door een beurskrach bijvoorbeeld - minder pensioen krijgen dan waarop ze hadden gehoopt. Met collectieve buffers en andere maatregelen moeten al te dramatische uitslagen worden voorkomen, maar het is onvermijdelijk dat de een straks meer geluk heeft dan de ander doordat zijn geld gedurende zijn leven beter rendeert.

De oude oneerlijkheid wordt dus in wezen vervangen door een nieuwe oneerlijkheid. Het is goed om dat voor ogen te houden en te voorkomen dat uiteindelijk een topzwaar nieuw systeem wordt opgetuigd dat een klein probleem oplost en ons verder niet veel vooruithelpt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden