Nieuws

Eerste vrouwelijke premier van Samoa kan eindelijk gaan regeren en doorbreekt daarmee heerschappij van mannelijke adel

Het heeft drie maanden geduurd, maar de eerste vrouwelijke premier van Samoa kan gaan regeren. Het hof van beroep van de eilandstaat maakte vrijdag met de erkenning van de installatie van Fiame Naomi Mata’afa een eind aan het 22-jarig bewind van haar voorganger.

Premier Fiame Naomi Mata’afa van Samoa.  Beeld AFP
Premier Fiame Naomi Mata’afa van Samoa.Beeld AFP

De uitspraak van het hof lijkt de ontknoping van een maandenlange politieke crisis die ontstond toen de verkiezingszege van Mata’afa’s partij Faatuatua ile Atua Samoa ua Tasi (kortweg Fast) in april werd aangevochten. Haar inzwering op 24 mei vond noodgedwongen buiten het parlement plaats, omdat de Fast-parlementariërs niet naar binnen mochten. Die ceremonie was niettemin rechtsgeldig, aldus het hof.

Fiame Naomi Mata’afa schrijft nu geschiedenis als de eerste vrouwelijke premier van een traditionele natie die sinds mensenheugenis door mannelijke adel wordt geregeerd. Maar een nieuwkomer is ze allerminst. Ze stamt eveneens uit de elite van de eilandstaat en was al vicepremier namens de regerende Human Rights Protection Party (HRPP). Die liet ze vorig jaar in de steek om zich bij de nieuwe Fast-partij aan te sluiten.

Frisse wind

Met Mata’afa‘s aantreden zal in Samoa, hopen haar aanhangers, niettemin eindelijk een frisse wind gaan waaien. De HRPP regeerde het land 39 jaar. Van die bijna vier decennia zwaaide vertrekkend premier Tuilaepa Sailele Malielegaoi 22 jaar de scepter. Dat maakt hem tot de op een na langstzittende premier ter wereld (na Hun Sen van Cambodja). Aanhangers van Mata’afa baden en zongen vrijdag buiten het parlement vlakbij de hoofdstad Apia.

De uitkomst van de politieke crisis zal in Beijing minder enthousiast worden begroet. Ex-premier Tuilaepa was een trouw bondgenoot van China, en voorstander van een enorm havenproject dat grotendeels door China wordt gefinancierd en gebouwd. Mata’afa is bezorgd over de Chinese opmars in de Stille Oceaan en liet al weten dat ze het project na haar aantreden meteen zal afblazen, omdat het Samoa te afhankelijk maakt van China.

De politieke crisis ontstond toen zowel de Fast-partij als HRRP bij de verkiezingen in april 25 zetels wonnen, en de enige onafhankelijke gekozen kandidaat zich aansloot bij Fast. HRRP benoemde daarop een extra eigen kandidaat, omdat het geldende vrouwenquotum anders niet zou worden gehaald. Toen het hooggerechtshof die verkapte coup afwees en de installatie van Mata’afa gelastte, weigerde de demissionaire Tuilaepa dat te accepteren. Sindsdien waren er de facto twee premiers. Tuilaepa moet de verkiezingsuitslag nog steeds erkennen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden