Eerste Franse doden in operatie Centraal-Afrikaanse Republiek

Extra Franse troepen hebben het geweld in de hoofdstad Bangui van de Centraal-Afrikaanse Republiek nog niet kunnen bedwingen. Vorige week alleen al vielen er zeker 465 doden.

AMSTERDAM - De Franse interventiemacht in de Centraal-Afrikaanse Republiek heeft haar eerste verliezen geleden. Twee militairen werden gedood bij een nachtelijk vuurgevecht nabij het vliegveld van de hoofdstad Bangui. Dat ontstond toen militieleden weigerden hun wapens in te leveren.


De Franse regering maakte dit dinsdag bekend, kort nadat zij had laten weten dat president François Hollande gisteravond een bliksembezoek zou brengen aan de Centraal-Afrikaanse Republiek (CAR), op de terugweg van de herdenkingsbijeenkomst voor Nelson Mandela in Johannesburg.


Hollande ontmoette in Bangui interim-president Michel Djotodia. Opmerkelijk, want zaterdag verweet Hollande Djotodia nog op felle toon niets te doen aan de moordpartijen in zijn land, dat al maandenlang ten prooi is aan chaos en anarchie. Afgelopen week woedden hevige gevechten in Bangui.


Frankrijk stuurde vorige week extra troepen om rust en stabiliteit te herstellen. Dit gebeurde nadat de VN-Veiligheidsraad afgelopen donderdag de militaire interventies van Frankrijk en de Afrikaanse Unie had gesanctioneerd. Er zijn nu 1.600 Franse soldaten in het land. Daarnaast is er een vredesmacht van de Afrikaanse Unie van 2.500 man. Dat moeten er 6.000 worden.


In Bangui heerst nog steeds anarchie. Christelijke jongeren staken gisteren een moskee in brand. Een woedende meute stenigde een vermeende vijand. Moslimstrijders ontvoerden gewonden uit ziekenhuizen en doodden ze. Sinds vorige week zijn volgens het Rode Kruis zeker 465 doden gevallen.


De problemen in de CAR begonnen tien maanden geleden toen islamitische strijders uit het noorden, versterkt met Tsjadische en Soedanese huurlingen, de christelijke president François Bozizé verjoegen, hun leider Djotodia tot president uitriepen en burgers gingen terroriseren. In reactie daarop namen christelijke milities de wapens op, waarop het conflict trekken van een godsdienststrijd kreeg.


De Franse minister van Defensie, Jean-Yves Le Drian, zei in reactie op de dood van de twee Franse militairen dat 'Operatie Sangaris' goed verloopt. De Fransen en de Afrikaanse Unie weten de milities steeds beter te ontwapenen, aldus Le Drian. 'Als dat zo doorgaat, zullen we er steeds beter in slagen vrede en veiligheid te herstellen in de gebieden die dat nodig hebben.'


Paul Melly van de Britse denktank Chatham House waarschuwt dat de internationale pogingen om de rust te herstellen (VN-baas Ban Ki-moon mikt zelfs op een officiële VN-missie) kunnen stuklopen op de zwakte van het bewind van Djotodia. 'Djotodia heeft geen geld om de krijgsheren die hem aan de macht brachten terug te betalen. Daarom zijn ze amok gaan maken en hebben ze zijn bevel om hun troepen te ontbinden genegeerd.'


Frankrijk wil daarom volgens Melly snel van Djotodia af. Parijs wil het door de Afrikaanse Unie voorgestelde overgangsproces versnellen, met verkiezingen komend jaar en niet pas in 2015. Net zoals in Mali, waar na de Franse interventie dit jaar via snelle verkiezingen een sterke president kon worden geïnstalleerd (Ibrahim Boubacar Keïta) om de wederopbouw te leiden. 'Maar de CAR is geen Mali. Er zijn geen nationale leidersfiguren en de staat is nog zwakker dan in Mali', aldus Melly.


De CAR is sinds de onafhankelijkheid van Frankrijk in 1960 het stadium van mislukte staat nooit te boven gekomen, met als dieptepunt het bewind van de megalomane 'keizer' Jean-Bédel Bokassa in de jaren zestig-zeventig.


Het land is rijk aan diamanten, goud en uranium, maar straatarm. Ondervoeding en ziektes als aids en malaria eisen hun tol. De gemiddelde levensverwachting is 48 jaar. Het land ligt bovendien in een onrustige regio met talloze andere conflicthaarden. 'Een totale ineenstorting van de CAR zou een bedreiging zijn voor de stabiliteit van heel Centraal-Afrika', aldus Melly.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden