Eerste coöperatie naar de beurs

Voor het eerst gaat een Nederlandse landbouwcoöperatie naar de beurs. De leden van het coöperatieve mengvoerbedrijf ForFarmers zijn akkoord met een notering aan de Amsterdamse index. Met beschermingsconstructies willen de boeren hun zeggenschap over de onderneming behouden.

AMSTERDAM - De beursgang moet het vermogen van de Europese marktleider op het gebied van veevoer vergroten. Ook moeten boeren hun lidmaatschap van de coöperatie makkelijker kunnen verzilveren, zegt voorzitter van de ledenraad Wim Roelofs, die donderdag met de beursplannen heeft ingestemd. 'Boeren die dat willen, kunnen hun belang in het bedrijf al wel verkopen, maar op de beursvloer is de vraag een stuk groter'.


Met een omzet van 2,6 miljard euro is ForFarmers de grootste veevoerproducent van Europa. De afgelopen jaren is het bedrijf door een reeks overnames sterk gegroeid. ForFarmers telt bijna 2.200 werknemers en boekte vorig jaar een recordwinst van 53 miljoen euro. De onderneming is in handen van 6.300 boeren, verenigd in een coöperatie die 82,5 procent van de aandelen bezit.


De boeren kopen bij ForFarmers het voer in voor hun varkens, koeien en pluimvee. Als het mengvoerbedrijf goed draait, rekenen de veehouders zichzelf een lagere prijs. De coöperatie is in de Nederlandse landbouw een beproefd model en is behalve in de veevoersector in de melk- en suikerindustrie te vinden.


ForFarmers breekt met zijn beursgang met de coöperatieve traditie. Het bedrijf heeft daar goede redenen voor, zegt econoom Krijn Poppe van de Universiteit Wageningen. 'Boeren zonder opvolger willen cashen. Zij kunnen hun eigendomsrechten makkelijker verkopen als die op de beurs vrij verhandelbaar zijn. Als je het niet mogelijk maakt om uit de coöperatie te stappen, willen boeren boven de 50 er niet meer in investeren.'


Tegenstanders van de beursnotering zijn bang hun zeggenschap te moeten afstaan aan anonieme aandeelhouders. Om een vinger in de pap te houden, stelt de coöperatie daarom diverse beschermingsconstructies op. Zo krijgen de boeren het recht vier van de zes commissarissen te kiezen en komt er een beschermingswal om vijandelijke overnames te blokkeren.


Toch leidt het nieuwe model onvermijdelijk tot een belangenconflict tussen boeren en aandeelhouders, zegt econoom Poppe. 'Want wat doe je met de winst? De opbrengst stroomt nu via lagere voedselprijzen naar de boeren, maar de aandeelhouders rekenen straks op dividend. Dat is een dilemma.'


Het karakter van ForFarmers zal veranderen, zegt hoogleraar ondernemingsrecht Ruud Galle, directeur van de Nationale Coöperatieve Raad voor land- en tuinbouw (NCR). 'In plaats van het doel wordt de boer het middel. Het gaat niet meer om de lange termijn, maar om het rendement op ingebracht vermogen. Dit is een afscheid van de coöperatieve gedachte.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden