Eerlijk verdiend. Echt waar, als schoonmaker

De zigeuners die in het Roemeense dorp Buzescu tientallen bizarre villa's hebben laten bouwen, zijn zich van geen kwaad bewust. Crimineel geld, zeggen politie en dorpsbewoners.

BUZESCU - In Buzescu houden ze van verrassingen. Het begint bij de rotonde in het centrum, vlak voor het orthodoxe kerkje. Een jongen in een blazer waar zowel voor- als achterop vier oranje kruisen zijn geschilderd, zwaait er de automobilisten toe met een (leeg) wijwatervat. Hij blijkt niet helemaal goed bij zijn verstand. Het is een vreemd gezicht, maar niet zo vreemd als wat volgt.


Voorbij de rotonde, aan de andere kant van het kerkje, staan over een afstand van een halve kilometer aan weerszijden van de weg tientallen bizarre huizen. Sommige hebben daken die je eerder in Japan zou verwachten, met ijzeren bollen of kantelen als tierelantijntjes. Andere lijken hun inspiratie te hebben opgedaan in de antieke wereld. Overal duiken enorme zuilenpartijen op. Een van de villa's lijkt wel een kopie van een Griekse tempel. 'DAN - FINITU - 2003', staat in grote letters op het fronton.


De huizen behoren toe aan de Kalderaš, een zigeunervolk waarvan de naam zoveel betekent als koperslager. Ooit trokken ze met paard en kar door Roemenië om handgemaakte cazanes te verkopen, distilleervaten die gebruikt worden voor het stoken van brandewijn.


Vandaag de dag hoeven ze dat duidelijk niet meer te doen. Voor de deur van hun sprookjespaleizen staan de duurste merken auto's geparkeerd. Een vier jaar oude Jaguar X-Type heeft zo te zien afgedaan. Hij staat te koop voor 9.900 euro.


Er staan ook andere auto's in de straat, maar die zijn van de ethnische Roemenen die hier en daar de zigeunerpaleizen aan het oppoetsen zijn. Alles blinkt en glittert.


Het ten westen van Boekarest gelegen Buzescu is daarmee een van de weinige dorpen in Roemenië waar de huizen van de Roma er beter uitzien dan die van de etnische Roemenen. De huizen van die laatsten bevinden zich aan de achterkant van de paleizen, langs de stoffige zijstraten van het dorp.


Hoe verder van de straat, hoe kleiner de huizen. Daar staan geen Mercedessen CL-Klasse of Audi's Q7 voor de deur, maar afgedankte Dacia's, voor zover de bewoners al een auto hebben. Af en toe passeert een paardenkar vol hooi.


Belastingontduiking

In tegenstelling tot hun dorpsgenoten hebben de zigeuners volop geprofiteerd van de val van het communisme. Leegstaande fabrieken werden deskundig ontdaan van oud ijzer.


Althans dat is de officiële versie, want niet al hun geld blijkt eerlijk verdiend. Volgens de Roemeense politie zijn de meeste villa's gebouwd dankzij oplichterij en belastingontduiking. De eigenaar van de Griekse tempel, Dan Finitu, was tot zijn dood vorig jaar een bekende naam in de Roemeense onderwereld. Zijn villa is een exacte kopie van het gerechtsgebouw van Caracal, een stad verderop. Na een van zijn veroordelingen wilde hij de rechter een poets bakken.


Finitu is niet de enige Kalderaš die de voorbije jaren in aanvaring kwam met het gerecht. Twee van zijn buren werden vorig jaar in Groot-Brittannië veroordeeld voor mensenhandel. Ze zouden op grote schaal meisjes tot prostitutie gedwongen hebben. Tegen een andere familie heeft de Roemeense politie 64 zaken lopen.


Ook met de belastingen zou volop geknoeid worden. Om die te ontduiken, staan de meeste paleizen er verlaten of zelfs onafgewerkt bij. De meeste families nemen genoegen met één of twee kamertjes, voor zover ze al niet in een bescheiden huisje achter in de tuin wonen.


De betrokken Roma zijn zich van geen kwaad bewust. Een elegant geklede man van een jaar of 50 legt uit dat hij zijn fortuin op een eerlijke manier vergaard heeft. 'Ik heb twintig jaar lang in Duitsland en Frankrijk gewerkt', vertelt hij, terwijl hij voor de ingang van zijn twee villa's met zijn iPhone aan het spelen is, 'in de bouw.' Een van zijn overburen - de eigenaar van een villa met balkons om u tegen te zeggen- heeft dan weer goud van zijn vader en grootvader geërfd.


Een paar villa's verder is een zilvergrijze Mercedes Coupé met Britse kentekenplaten gestopt. Achter het stuur zit een Rom met een gouden ketting tot op zijn buik. Van het geld dat hij in Engeland verdient, wil hij in een dorp verderop ook zo'n villa bouwen. Waar werkt hij dan? 'Ik ben schoonmaker', antwoordt hij met een uitgestreken gezicht. En weg is hij.


Bij de Roemenen in het dorp wordt weinig geloof gehecht aan die verhalen. Twee oudere dames, die tussen de kalkoenen op straat druiven zitten te eten, moeten er smakelijk om lachen. Hun buren leven van diefstal, dat weten ze wel zeker. Het zou kunnen verklaren waarom er op straat zo weinig volk te bespeuren is. Volgens de oudjes zijn de meeste Roma 'aan het werk' in het buitenland.


Een uitzondering zijn de paleizen van Buzescu niet. Vorig jaar ging The Daily Mail in Transsylvanië op zoek naar het dorpje waaruit een bende treindieven afkomstig was. 'Zakkenrollers- paleizen' noemde het Britse boulevardblad hun villa's.


Een jaar eerder had concurrent The Sun al een zigeunerwijk in het Zuid-Roemeense stadje Tândârei herdoopt tot het Beverly Hills van Roemenië. De Roma daar zouden hun rijkdom vooral aan kinderhandel te danken hebben.


In Buzescu, waar ongeveer een kwart van de bevolking uit zigeuners bestaat, heeft de rest van de inwoners weinig last van die toestanden. 'Bij ons wordt niet gestolen', bekent een man die bij het orthodoxe kerkje bloemen op het graf van zijn ouders is komen zetten. 'Daarvoor zijn we te arm.'


Maar hij ergert zich blauw aan het gedrag van de Roma in het buitenland. Laatst kwam hij op vakantie in Barcelona een groep bedelende Roemeense zigeuners tegen. Het imago van zijn land is daar niet mee gediend, beseft hij.


'Weet je wat het is? In het buitenland worden Roma en Roemenen over één kam geschoren.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden