Eenzijdig prijs verlagen wijdverbreid

Niet alleen Albert Heijn heeft zijn leveranciers eenzijdig een prijsverlaging opgelegd. Jumbo, AH's grootste concurrent, deed afgelopen zomer hetzelfde. Ook inkoopcombinatie Superunie, die inkoopt voor bijna alle andere supermarkten, bedient zich van deze praktijken.

AMSTERDAM - Dat zegt Philip den Ouden, directeur van de organisatie van levensmiddelenfabrikanten FNLI. De eenzijdige prijsverlagingen worden altijd verpakt in argumenten die niet veel hout snijden, zegt hij. 'Dan schrijven ze: we hebben de winkels verbouwd. Of: we hebben meer winkels. Of: we gaan investeren in winkels. De fantasie is rijk.' Den Ouden vindt dat er een gedragscode moet komen die bepaalt dat contracten moeten worden gerespecteerd. Volgens hem zijn die regelingen er al in België (vrijwillig) en in Groot-Brittannië (wettelijk).


Zonder zo'n regeling is er tegen deze contractbreuk niets te doen. Den Ouden: 'Er zijn in dit land drie grote inkopers die bij elkaar 80 procent van de markt vormen. Wat moet je als fabrikant, als je omzet voor eenderde bij Albert Heijn wordt gemaakt? Als je dat contract kwijtraakt, ben je de klos.'


LTO Nederland, de organisatie van boeren en tuinders, reageerde verbolgen op Albert Heijns eenzijdige stap. Voorzitter Albert Jan Maat spreekt van 'een kruideniersmentaliteit van het laagste allooi'. Hij noemt de kortingseis 'te gek voor woorden', en vindt dat de Mededingingsautoriteit zich erover moet buigen.


Minister Verhagen (economische zaken) liet de zaak begin dit jaar onderzoeken door de Universiteit van Tilburg. In dat rapport staan tal van (geanonimiseerde) brieven, waarin leveranciers kortingen werden opgelegd van soms wel 7 procent. De onderzoekers concludeerden dat het verschijnsel wijdverbreid is en dus 'kennelijk' hoort bij het zakendoen. Maar het mag niet, stellen zij. Bovendien is het onwenselijk, omdat de onzekerheid per saldo geld kost. Verhagen is nog in gesprek is met leveranciers en winkelketens om 'via zelfregulering oneerlijke handelspraktijken te bestrijden'. Uitkomsten zal hij dit najaar melden.


Dat Albert Heijn nu met een eenzijdige prijsverlaging komt, heeft te maken met de druk op de keten. Bij de presentatie van de halfjaarcijfers werd al duidelijk dat het Nederlandse paradepaardje van multinational Ahold het moeilijk heeft. De omzet steeg te weinig, wat werd geweten aan het snelle uitschakelen van Nederland tijdens het EK Voetbal, en Albert Heijn moest zijn prijzen verlagen. De bedrijfswinst in Nederland daalde met 4,5 procent.


De Nederlandse supermarkten zijn al tien jaar verwikkeld in een heftige concurrentiestrijd. Gevolg is dat de prijzen de laagste zijn in Europa. De prijsstijgingen zijn gering. Het algemene prijsniveau steeg afgelopen twaalf maanden 2,3 procent, dat van de supermarkt minder dan 1,5 procent. Grote producenten als Unilever en Heineken kunnen hun prijzen nog wel verhogen, maar kleinere producenten hebben die macht nauwelijks.


Enkele maanden geleden was bronwaterleverancier Spa de prijsverlagingen zat. De onderneming kondigde een forse prijsverhoging aan, maar of dat succesvol was, is de vraag.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden