Eenzame mensen voor miljoenen opgelicht door internetliefdes

Criminele West-Afrikaanse organisaties hebben vorig jaar 2,7 miljoen euro buitgemaakt op eenzame Nederlanders, door zich voor te doen als hun internetliefde en om geld te vragen. De slachtoffers maken grote schulden om hun 'partner' te kunnen betalen en zij blijven berooid, beschaamd en emotioneel beschadigd achter.

Een vrouw bekijkt een datingsite. Beeld anp

Dat blijkt uit onderzoek van de Fraudehelpdesk, het nationaal meldpunt voor vragen en meldingen over fraude. De oplichters gaan heel slim te werk, zegt onderzoeker Cees Schep, en benaderen meestal mensen van boven de vijftig, vaak met psychische problemen, die hun partner zijn kwijtgeraakt of om een andere reden eenzaam zijn.

'Stel, je wordt op een datingsite benaderd door een Amerikaan van een jaar of zestig. Op de foto ziet hij er mooi uit, hij is projectontwikkelaar in Maleisië en is nog rijk ook. Hij stuurt je allerlei lieve chatberichten, geeft je aandacht en complimentjes. Naarmate je hem beter leert kennen blijkt hij net als jij zijn partner te hebben verloren, en hij gelooft ook nog in dezelfde god als jij. Hij lijkt de ideale partner, en je wordt verliefd', vertelt Schep.

'Na een paar maanden intensief contact gaat er iets mis. Zijn creditcard wordt gestolen en hij kan zijn hotel niet betalen, dus hij zit even zonder geld. Als jij het voor kunt schieten, krijg je het snel weer terug wanneer hij zijn credit card terugkrijgt. Maar daarna worden de problemen alleen maar groter. Hij krijgt een claim aan zijn broek, en er wordt beslag op zijn bezittingen gelegd. Nu zijn er duizenden euro's nodig om hem uit de brand te helpen. Of je wordt gebeld door het ziekenhuis, dat hij met spoed is opgenomen na een ongeluk en er direct geld moet worden overgemaakt om de operatie te betalen.'

Het lijken altijd tijdelijke problemen, het geld wordt heus wel een keer terugbetaald. Maar in de tussentijd kan de schade in de tonnen lopen, vertelt Schep, waarbij geld wordt geleend van vrienden, familie of de bank om te blijven betalen. En uiteindelijk blijkt de prins op het witte paard een professionele oplichter te zijn uit Nigeria of Ghana.

Gemiddelde schade: 20 duizend euro

Bij de gevallen die het meldpunt registreerde was de gemiddelde schade 20 duizend euro. En de 134 gemelde gevallen zijn volgens Schep maar een klein gedeelte van het echte totaal. Want veel mensen schamen zich om de oplichting te melden.

Het zijn daarom meestal niet de slachtoffers zelf die aan de bel trekken, maar mensen uit hun omgeving. Op dat moment wil het slachtoffer zelf vaak nog niet geloven wat er gebeurt, waardoor het voor politie en hulpverleners lastig ingrijpen is. Want in principe staat het iedereen vrij om geld weg te geven. 'Deze mensen vallen buiten de boot van de normale hulpverlening en kunnen eigenlijk nergens terecht' zegt directeur van de Fraudehelpdesk Fleur van Eck.

Om te laten zien dat toch effectief kan worden ingegrepen heeft de Fraudehelpdesk met een tijdelijk budget twee personen op pad gestuurd, psycholoog Nina Binnenhuis en Cees Schep. Door bewijsmateriaal te verzamelen dat de foto van een 'geliefde' gestolen is of dat diens naam niet bestaat, werden tientallen slachtoffers geconfronteerd met de werkelijkheid. Volgens Schep met succes, want slechts 1 op de 20 gedupeerden weigerde uiteindelijk te geloven dat hij of zij werd opgelicht.

Het meldpunt heeft de resultaten van het onderzoek naar het ministerie van Veiligheid Justitie gestuurd en naar leden van de Tweede Kamer, met het advies om ook in de toekomst budget vrij te maken om slachtoffers te helpen. Door hierbij specialisten op het gebied van datingfraude te laten samenwerken met politie, Slachtofferhulp Nederland en andere hulpverleningsinstanties, denkt de organisatie eerder en beter in te kunnen grijpen in fraudegevallen.

Het ministerie van Veiligheid en Justitie zal de Tweede Kamer binnen drie weken een brief sturen met informatie over de aanpak van datingfraude, naar aanleiding van Kamervragen van de SP eerder deze maand.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden