Eensgezindheid als sterkste wapen

De hockeysters werden weer wereldkampioen en nooit ging dat zo simpel als de laatste veertien dagen in Den Haag. Toch blijft de ploeg gretig en kijkt nu al uit naar de Spelen in Rio.

Wereldkampioen met 23 doelpunten voor en 1 tegen en zelfs een finale tegen Australië (2-0) zonder spanning; de Nederlandse hockeysters speelden op het WK in hun eigen universum. De Australische bondscoach Adam Commens vatte de situatie in het vrouwenhockey treffend samen. 'Nederland is in alle opzichten de trendsetter, de rest loopt ver achter.'


Na de benutte strafbal van aanvoerder Maartje Paumen nam spits Kim Lammers zaterdag in het ADO stadion afscheid in stijl met een treffer in haar 200ste interland. Daarna kon het WK-boek worden gesloten. Zelden was de Nederlandse overmacht zo groot. Wat maakt de hockeysters zo goed?

het thuisvoordeel

Aanvalster Ellen Hoog werd verkozen tot beste speelster van het toernooi. 'Het ADO-stadion was ons huis en dat hebben onze tegenstanders ook gevoeld. Elke wedstrijd schreeuwden 15 duizend fans ons naar de overwinning. Dit toernooi gaf ons zo veel energie, het WK had van mij nog weken mogen duren. Goud is de ultieme beloning.'


Ze kon haar tranen niet bedwingen, vertelde Naomi van As, die met haar lange benen weer moeiteloos een marathon liep in de finale tegen de Hockeyroos. 'Alle emoties kwamen los. Wereldkampioen worden in mijn stadje, terwijl ik in 2013 met een gescheurde kruisband thuis op de bank lag. Ik wist waarvoor ik al die maanden had gerevalideerd.'


Ook de vedetten maakten zich ondergeschikt, aldus bondscoach Max Caldas. 'Het is typerend voor Kim Lammers dat ze scoort in haar 200ste interland. Het was vooral klasse niet te laten merken dat het haar laatste wedstrijd was. Ze is nooit bezig geweest met haar afscheid, dat tekent Kim als mens. We gaan haar missen, maar zij gaat ons nog meer missen.'


Bij dat eerbetoon in het perscentrum hield Lammers het niet droog. Alle speelsters applaudisseerden voor hun 33-jarige spits. Een team, een missie; beter kon de eensgezindheid niet worden geïllustreerd.

de teamgeest

De routiniers van het Nederlands team hebben aan één woord voldoende als ze elkaar uit een dip moeten halen. Berg. De vervloekte berg in Alicante, die ze in de voorbereiding op de Spelen van Londen bepakt moesten beklimmen. Zwaarder kon het niet worden.


In 2013 waren de hockeysters op het EK even van de berg gevallen en bleek de teamgeest minder hecht dan voorheen. De ploeg verloor in de halve eindstrijd van Engeland en werd derde. Daarom bedwongen ze in de aanloop naar het WK een nieuwe berg, tijdens sessies op Sportcentrum Papendal en in potjes tegen mannenteams. Wie geen beuk kon incasseren, had niets te zoeken in Den Haag. Hoog: 'Je zag op het WK dat we hard hebben getraind op het verdedigen. We hebben één goal tegen gekregen.'


Voor en achter elkaar staan, het is de les geweest van het mislukte EK. 'Dit team valt nooit uit elkaar', stelde aanvoerder Paumen.


Van As: 'Het gaat niet vanzelf, we moeten telkens investeren in elkaar om een hecht team te formeren. In een teamsport moet je ook de rotklussen voor elkaar opknappen.


'We hebben voor het WK andere accenten gelegd dan voor de Spelen. Zo zocht Max het ook in andere mensen, een sportpsycholoog die net weer een andere snaar wist te raken. Vernieuwen is essentieel om de concurrentie voor te blijven.'


Coach Caldas is een 'mensenmens', een coach die een schild vormt voor zijn groep en zo het beste uit het individu weet te halen. Typerend voor zijn werkwijze is dat hij bij de afsluitende persconferentie eerst de afvallers noemde voor het WK. Caldas levert maatwerk, hij moet slechts faciliteren.


'Dit is een bijzondere groep, ik zou geen ander team kunnen coachen. Deze meiden staan al op hoog niveau, ik moet ze prikkelen om details te verbeteren. Toch hebben ze grote invloed. We hebben onze speelstijl veranderd en de mentale weerbaarheid opnieuw getest. Op het WK moesten we immers presteren onder druk.'

de doorstroming

Het gouden kwartet Paumen, Van As, Hoog en De Goede gaat door tot de Spelen van Rio de Janeiro in 2016. Haar sterke rentree op het WK heeft de twijfels weggenomen, aldus Van As. 'Ik wilde kijken hoe het zou gaan. Kon ik nog meekomen op het hoogste niveau? Vond ik het nog leuk? Het antwoord was positief.


'Het blijft een uitdaging mijn ervaring door te geven aan de jonkies. We geven ze de ruimte om te hockeyen. De jongeren moeten zich bevrijd voelen, ook in een uitverkocht stadion. De jonge meiden zijn de toekomst. Het maakt in dit team niet uit of je 18 of 30 jaar bent.'


Lammers stopt, maar met Roos Drost en Xan de Waard staan haar opvolgsters al klaar. De voorbereiding op de Spelen van Rio de Janeiro is immers al begonnen. Caldas: 'Ik zag toevallig in mijn aantekenboekje dat ik voor geen enkel toernooi dezelfde speelsters heb meegenomen. Ook in Rio zullen de beste achttien hockeysters spelen.'


Uit de biografie van voetbaltrainer Pep Guardiola haalde Caldas een les voor de toekomst. 'De kracht van Guardiola is dat hij nederig is gebleven. Hij pakte alle prijzen met Barcelona en zei: hoe meer je wint, hoe dichter je bij de eerste nederlaag komt. Het is onze uitdaging die nederlaag zo lang mogelijk uit te stellen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden