Een zwarte onderlaag Vr 31.10.08

Met ‘Gewürztraminer’ schreef Marcel Osterop een zwartgerande komedie. ‘Ik hou van alledaagse zinnetjes, van hoe mensen proberen iets onder woorden te brengen.’..

Truus Ruiter

Om nou te zeggen dat hij een vast thema in zijn toneelstukken heeft, nee, daarvoor is theatermaker Marcel Osterop (1979) nog te kort bezig. ‘Maar je zou kunnen zeggen dat ook dit derde stuk, Gewürztraminer, gaat over vrij gewone, jonge mensen die proberen te overleven. Die troost en bevestiging bij elkaar zoeken – wat niet lukt.’

‘Een zwartgerande komedie’, luidt daarom de ondertitel van deze kleinezaalproductie die vrijdag bij Het Zuidelijk Toneel in première gaat.

‘Er zit een zwarte onderlaag in het stuk, maar de toon is licht. Ik wil het publiek niets inpeperen. Het was zelfs zo dat ik me tijdens het schrijven afvroeg waar die onderlaag bleef, want de humor dringt zich altijd snel op.’

Het debuut van Osterop, Een soort van mooi, dat Het Zuidelijk Toneel vorig jaar uitbracht, werd lovend ontvangen. Ook zijn tweede stuk, Bloedjeuk, dat begin dit jaar in het festival Cement ging, bleef niet onopgemerkt. ‘Een ontzettend leuk stuk over het gezever en geouwehoer van mensen over niets’, merkte Volkskrant-criticus Vincent Kouters op. ‘Ik hou van alledaagse zinnetjes’, zegt Osterop, ‘van hoe mensen proberen iets onder woorden te brengen. Je gedachten of gevoelens goed verwoorden is heel ingewikkeld. Die onhandigheid, daar gaat het mij om.’

Hoewel hij op de Theaterschool in Amsterdam als acteur afstudeerde, heeft hij altijd graag geschreven. ‘Vooral toneel, dialogen, geen poëzie. Ik kan soms jaloers zijn als ik liedteksten hoor, dat zou ik niet kunnen. Het bizarre van de spreektaal, dat is mijn poëzie.’

Na het regisseren van Bloedjeuk, waarin hij zelf meespeelde, lijkt de acteur Osterop definitief plaats te maken voor de regisseur Osterop. In Gewürztraminer – ‘ik kwam het woord tegen op een wijnfles tijdens mijn vakantie in de Pyreneeën en vond het zó mooi’ – speelt hij zelf niet mee. ‘Tegelijk spelen én regisseren is veel te ingewikkeld. Maar regisseren vind ik geweldig. Erop te vertrouwen dat de acteurs weten wat ze doen, en zelf de lange lijn in de gaten te houden. Als ik regisseer, is het alsof ik mijn eigen tekst voor het eerst zie. Tijdens de repetities moet ik die met de acteurs nog helemaal ontdekken.’

Na het spelen kwam het schrijven en vervolgens het regisseren, een volgende stap lijkt onvermijdelijk. Met Constance Kruis, een gelijkgestemde actrice met wie hij veel heeft samengewerkt, vormt Osterop per 1 januari 2009 de nieuwe Toneelgroep Cargo. Doel: ‘nieuw Nederlands acteurstoneel maken, met als zwaartepunt de teksten van Marcel Osterop’.

‘We kunnen dit doen met steun van Zuidelijk Toneel, waar ik ze heel dankbaar voor ben. Ik leer hier ontzettend veel van. Subsidie aanvragen, bijvoorbeeld, dat is een pittige kantoorbaan van 9 tot 5.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden