Een Zuid-Koreaan moet het leed van Poetin verzachten

De Russische prestaties vallen tegen in Sotsji. Een geboren Zuid-Koreaan kan het gastland nog naar de top van de medaillespiegel helpen en het blazoen van Poetin oppoetsen.

SOTSJI - Zijn zelf gekozen Russische voornaam herbergt zijn intenties. Victor, van victorie.


Als Ahn Hyun-soo, de naam die hij bij zijn geboorte in Zuid-Korea meekreeg, was hij al niet van de winst af te houden. Hij werd vijfmaal wereldkampioen shorttrack en veroverde bij de Winterspelen van 2006 drie gouden medailles. Maar zijn liefde voor Zuid-Korea bekoelde. Hij nam in 2011 de Russische nationaliteit aan. Vanavond kan hij, als Victor An, de nationale held van Sotsji worden.


Vanwege de vroegtijdige uitschakeling van de Russische ijshockeyploeg, de afzegging van kunstrijder Jevgeni Ploesjenko en teleurstellende prestaties in het schaatsen en biatlon heeft minister van Sport, Valeri Moetko, harde maatregelen aangekondigd.


Het onverwachte goud van de 17-jarige kunstrijdster Adelina Sotnikova donderdagavond zal daar weinig aan veranderen. Zelfs na haar hartstochtelijk bejubelde zege stond Rusland nog vierde in het medailleklassement, achter Noorwegen, Amerika en Duitsland, met slechts een gouden medaille meer dan Nederland.


Dat is naar de maatstaven van president Poetin een blamage. Hij investeerde tientallen miljoenen in de sport. Over zijn intentie bestond nooit onduidelijkheid. Hij wilde de medaillespiegel naar zijn hand zetten, zoals China lukte bij de Zomerspelen van 2008 en Canada bij de Winterspelen van 2010. Maar vooral net zoals in de gouden periode tussen 1956 en 1988, toen succesvolle wintersporters de kracht van de Sovjet-Unie moesten symboliseren. Ze wonnen het medailleklassement, dat geen officiële status heeft, in zeven van de negen olympische edities.


An kan het leed van Poetin een beetje verzachten. Hij kan via de 500 meter en aflossingswedstrijden voor landenploegen twee gouden medailles toevoegen aan de gouden (1.000 meter) en bronzen plak (1.500 meter) die hij al op zak heeft. Hij moet dan wel Sjinkie Knegt op de 500 meter verslaan. En de Nederlandse ploeg op de aflossing.


De 28-jarige An is een onwaarschijnlijke Russische held. Maar de iele, ongrijpbare Zuid-Koreaan met zijn geblondeerde haardos en kwikzilverachtige vlugheid heeft indruk gemaakt op een bevolking die ouderwetse spierkracht als belangrijkste maatstaf voor mannelijkheid hanteert en weinig sympathie heeft voor immigranten die op zoek zijn naar een beter bestaan.


An liet zich na zijn zege op de 1.000 meter op het ijs zakken en kuste het logo van Sotsji, waarna hij een poging deed het Russische volkslied mee te zingen bij de prijsuitreiking. De hartstochtelijke aanmoedigingen van het publiek bracht hem aan het huilen. 'Ik was geraakt door het luide applaus. Dit bewijst dat ik de juiste beslissing heb genomen.'


Kort daarop verscheen een foto van de blije An op Poetins Facebookpagina, met de Russische vlag boven zijn hoofd.


An besloot Zuid-Korea te verlaten nadat hij zich in 2009 niet wist de plaatsen voor de Winterspelen van Vancouver. Hij was acht maanden uit de roulatie geweest vanwege een ernstige knieblessure en kon het hoge niveau van de Koreaanse trials niet aan. De bond wilde geen uitzondering maken voor de drievoudig olympisch kampioen. De voorkeur ging uit naar jong talent. An voelde zich afgeschreven.


Hij onderzocht verschillende emigratiemogelijkheden. Hij overwoog naar Amerika te gaan, maar de armlastige bond kon of wilde hem geen financiële steun geven. In Rusland werd hij met open armen ontvangen, vooral vanwege Poetins olympische ambities. Het naturalisatieproces was eenvoudig, het honorarium naar verluidt aantrekkelijk.


In Rusland was An verlost van de keiharde selectiestrijd in Korea, dat volgens de Nederlandse bondscoach Jeroen Otter tientallen schaatsers van olympisch niveau heeft. Sinds 2000 heeft Zuid-Korea tien van de twaalf wereldkampioenen geleverd.


An is een verbluffend efficiënte schaatser. Hij glijdt op gevoel en haalt zijn ijzers nauwelijks van het ijs. Hij weet gemakkelijk snelheid te maken. Op de baan van 111 meter kan hij rondjes van 8,0 seconden rijden, misschien zelfs 7,9. Hij is enkele tienden van seconden sneller dan andere toprijders. Dat geeft hem een strategisch voordeel.


Hij kan zijn concurrenten binnendoor en buitenom inhalen, waardoor andere schaatsers zijn dreiging constant in hun rug voelen.


Ze weten dat hij graag toeslaat in de laatste ronden. Als An zelf voorop rijdt, kijkt hij voortdurend achterom, zonder zichzelf in gevaar te brengen. Hij ziet inhaalacties aankomen en kan ze vaak verijdelen door de bochten wijder of krapper in te sturen, of uit te komen.


Met zijn vierde gouden medaille, zaterdag, werd An de succesvolste shorttracker in de geschiedenis van de sport (olympisch sinds 1992). In zijn geboorteland zorgde dat voor opschudding, vooral omdat An met Rusland favoriet is voor goud op de aflossing: het koningsnummer van de sport. Zuid-Korea wist zich niet te plaatsen voor de finale.


De Zuid-Koreaanse president Park kondigde een onderzoek aan naar het vertrek van An. De website van de Koreaanse schaatsbond werd op zwart gezet vanwege de woedende reacties van vele schaatsfans. Ook de kranten legden de schuld bij de bond. Uit een opiniepeiling bleek dat 61 procent van de 1.200 ondervraagde Zuid-Koreanen Ans keuze voor Rusland kon begrijpen.


An heeft laten doorschemeren dat hij zijn vertrek uit Zuid-Korea na Sotsji zal toelichten. Maar de kans is groot dat hij over vier jaar, bij de Winterspelen in het Zuid-Koreaanse Pyeongchang, opnieuw medailles voor Rusland probeert te winnen. 'Ik heb de omgeving gekozen waarin de sport die ik liefheb kan uitoefenen', zei hij na de 1.000 meter. 'Dat betekent heel veel voor me.'


pagina 32: Sotnikova stunt met gouden kür

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden