Een wekker tegen de cafékraker

Cafékrakers, mensen die drie uur zitten op een kopje koffie, zijn ondernemers een doorn in het oog. Een Londens café denkt hiervoor het ei van Columbus te hebben gevonden.

LONDEN - 'Kijk Patrick, hier doe je de koffie in. Stamp het even aan en dan bevestig je het filterbakje zo aan de machine.' Klik, klinkt het. En met ferme handbeweging draait Sophie Grodin het handvat naar rechts. 'Zet de waterkraan open en schenk een beetje melk in.'


De 24-jarige Deense reikt naar een beker op het aanrecht van het Londense café Ziferblat en houdt deze, eenmaal half gevuld, onder de stoompijp. 'Even goed sissen, een beetje draaien en bij de koffie gieten.'


Het is niet te doen gebruikelijk dat een cafébezoeker zelf zijn cappuccino moet bereiden, maar het vorige maand geopende Ziferblat (Russisch voor 'wijzerplaat') is dan ook geen gewoon café. Het is eerder een anti-café. Gasten moeten zichzelf bedienen. En bij voorkeur ook de afwas doen.


Het voordeel is dat alles gratis is, tot en met de sandwiches, koekjes en muesli aan toe. Hier kost alleen tijd geld. Drie pence (ruim 3,5 eurocent) per minuut, per eenheid. Een groep vrienden betaalt evenveel als een bezoeker die alleen is.


'Beschouw deze ruimte als je huiskamer,' zegt Tom Kramin, de medeoprichter van Ziferblat. In eigen land beheert de 29-jarige Rus al tien goedlopende filialen. 'Het idee van een informeel huiskamercafé past bij onze cultuur, maar we denken dat het ook in andere landen werkt. Eerst proberen we Londen uit, de meest internationale stad ter wereld. Als het hier lukt, lukt het overal. Makkelijk was het niet. We hebben negen maanden gezocht naar een geschikte locatie.'


Die locatie werd de hippe wijk Shoreditch. Ziferblat is niet een etablissement waar je zomaar binnenloopt. Een bezoeker moet aanbellen en twee trappen oplopen. Bij de entree vormen Sophie en haar collega Natalie een ontvangstcomité. Ze leggen de huisregels uit aan nieuwkomers, noteren de tijd van aankomst en laten de bezoeker een uurwerk uitkiezen. De apparaten hebben namen als Winston, Agatha en Ernest.


Het concept lijkt te werken. Op deze doordeweekse middag zijn de meeste van de twaalf tafels bezet. 'We zijn hier voor het eerst,' zegt de 22-jarige Greta Galassi die via Facebook op het spoor van Ziferblat is gekomen. 'Het is niet makkelijk om in Londen een rustige en gezellige plek te vinden. Voor iemand uit een Italiaans provinciestadje is dit een plek om je thuis te voelen.' Haar Spaanse vriendin Carolina Sans knikt instemmend. 'Het is veel aangenamer dan al die Starbucksen.'


Het interieur is op z'n minst tweedehands. Stoelen en tafels zijn afkomstig van vlooienmarkten. Kasten herbergen schaakborden, grammofoonplaten en Nabokovs. In de hoek wacht een piano op een bespeler. Sommige gasten houden kantoor. De 26-jarige Matt heeft net ingelogd met het wachtwoord 'takeyourtime'. 'Ik geef privélessen en tussendoor kan ik hier ongestoord werken. Bij gewone cafés krijg je na een uur het gevoel dat je misbruik maakt van de gastvrijheid.'


Het is echter een meer dan probaat middel tegen het fenomeen 'cafékraker', de persoon die drie uur over een kop koffie verkeerd doet. Koffiezethulp Gordin, die net haar opleiding aan de theaterschool heeft voltooid, roemt het democratische idee van Ziferblad. 'Het aardige is dat het traditionele verschil tussen gastheer en gast op den duur zal verdwijnen,' zegt ze, 'In wezen is het een sociaal experiment en wie weet levert het me genoeg inspiratie op voor een toneelstuk...'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden