Een waardig feest mét spitsen

Wie in Nederland aan het jaar 2000 denkt, ziet centurion Timmer voor zijn geestesoog verschijnen. Hij dondert als een predikant: slechts zij die zich op de vloek van het millennium hebben voorbereid, zullen het rijk der hemelen deelachtig worden....

Frankrijk daarentegen maakt zich nauwelijks druk over de bug. Zoals de regering in 1986 beloofde dat de wolk van Tsjernobyl de Republiek links zou laten liggen, zo zullen de Franse ordinateurs klokke twaalf 2000 gewoon doorbrommen. Wat niet wil zeggen dat Frankrijk géén besognes heeft. Het Franse probleem is van een andere orde: hoe de komende millenniumwisseling op waardige wijze vorm te geven. Want, zegt Jean-Jacques Aigillon, voorzitter van de missie ter viering van het jaar 2000: 'Parijs moet de televisies van de hele wereld buitengewone beelden schenken'. Dit omdat de planeet 'van ons een extreem krachtig feestsignaal verwacht'.

Het symbool is in Frankrijk nog nooit tekort gekomen, en ook de komende jaarwisseling hoeft niemand te vrezen dat de Fransen hun plicht verzaken. Al sinds ruim een jaar hangt er een lichtbak aan de Eiffeltoren die de dagen tot 2000 aftelt. En er wordt al druk geplant aan de bomenrij op de meridiaan van Parijs die Frankrijk over een jaar van boven tot onder moet doorklieven.

En nu dan het oudjaarsprogramma voor het millennium. Minister Trautmann van Cultuur maakte deze week bekend dat de viering 'Portes de l'an 2000' gaat heten - poorten van het jaar 2000. Zoals altijd wanneer Parijs zichzelf aan de wereld schenkt, zal ook 31 december weer optimaal gebruik gemaakt worden van de as die de stad vanaf het Louvre via de Concorde met de Arc de Triomphe verbindt. Van het ene uiterste naar het andere wordt een rode loper uitgelegd, met twaalf zijtapijten die in verband met het idee 'open deuren' toegang bieden tot de loper. Op elk van de zijtapijten krijgt een choreograaf of anderssoortige kunstenaar de ruimte om zijn idee over het nieuwe millennium vorm te geven.

Tegelijk zal er op de Place de la Concorde een reuzen-reuzenrad draaien - te bouwen door het Nederlandse bedrijf Nauta Bussink - met een doorsnee van zestig meter. In het midden komt een grote klok. 'Maar zelfs als we niets deden', zegt feestcommissievoorzitter Aigillon, 'zouden er tussen een half miljoen en een miljoen mensen op de Champs Elysées staan om feest te vieren, net als bij de Wereldcup.'

Het is de bestuurders dus geraden om wat te organiseren. Anders is het wachten op scenes als tijdens de jaarwisseling van vorige week. Toen liepen de feestelijkheden op de Champs Elysées nogal uit de hand. Het hossen, schenken en toosten eindigde voor de deur van de luxe eetgelegenheid Fouquet's zoals de laatste jaren een traditie begint te worden: met het overgooien van champagneflessen. Er vielen 66 gewonden.

Op de plannen heeft de natie tot nu toe betrekkelijk sereen gereageerd. Meer ophef is ontstaan over het voornemen om in verband met de nieuwe eeuw de Notre Dame te voorzien van twee torenspitsen van 69 meter hoog. Op elke toren moet een opengewerkte spits komen van licht materiaal, geschoord in een loden platform van 480 ton dat moet voorkomen dat het hele spul van het dak waait. In een van de spitsen draait een spiraal naar de top. Je zou kunnen zeggen dat dit idee teruggrijpt op de restauratieplannen uit de vorige eeuw van Viollet-le-Duc, die ook spitsen op de torens wilde zetten. Je kunt ook volhouden dat het een geheime Frans-katholieke hunkering verraadt om 'Nader tot U' te komen.

Maar nee. De twee jonge architecten (Marcelo Joulia en Alain Renk) zochten hun geestelijke steun niet bij kardinaal Lustiger - die nog geen toestemming heeft gegeven. Ze vonden hun instemming bij intellectuelen als de historicus Jacques Le Goff, de filosoof Paul Virilio en z'n postmoderne collega Gilles Deleuze. Die lieten er hun gebruikelijke bombarie-teksten op af. Volgens Virilio zouden de torenspitsen het kerkplein voor de Notre Dame afhelpen van z'n 'toeristische non-betekenis om het zijn ware betekenis van agora van Parijs te hergeven'.

De fanclub van Deleuze laat weten dat 'men vaak stelt dat er slechts twee figuren mogelijk zijn in de tijd, die elkaar wederkerig uitsluiten: de cirkel en de rechte lijn. De doctrine van de tijd bij Deleuze tracht een derde figuur tot stand te brengen die de twee eerste bijeenbrengt en voorbijstreeft: de spiraal.'

Er valt te twisten over de merites van het idee. Maar de bijgeleverde orakeltaal geeft de critici een kans voor open doel. De rechts-katholieke krant Le Figaro aarzelde niet, en tierde dankbaar dat met de kosten (tien miljoen gulden) een heel regiment clochards onder de bruggen van de Notre Dame geholpen kan worden. Martin Sommer

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden